KATALİZÖRLÜ ORTAMDA/DEMİNERALİZE EDİLMİŞ KÖMÜRLERİN TETRALİNDE UV IŞINLARI VE MİKRODALGA ENERJİ İLE SIVILAŞMA MEKANİZMALARININ KESİKLİ ZAMAN MODELLEMELERİ KULLANILARAK BELİRLENMESİ


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Yelda Altınsoy

Danışman: Emir Hüseyin Şimşek

Özet:

.Bu tez çalışmasında sıvılaştırma sırasında kömürün ağırlık kaybı için reaksiyon hızı parametrelerinin hesaplanmasını sağlayan matematiksel bir model formüle edilmiştir. UV ve mikrodalga enerjisi ile ilgili kömür sıvılaştırma verimleri ile ilgili daha önce yapılan deneysel çalışmalardan elde edilen veriler model algoritmasına girdi teşkil etmiştir. MatLab tabanlı olarak geliştirilen ve Genişletilmiş Kalman Filtreleme yöntemi kullanılarak oluşturulan algoritma ile önerilen on farklı kinetik mekanizmanın deneysel çalışmaları ne kadar uyumladığı incelenmiştir. Yapılan çalışmalarda deneysel sonuçlardan elde edilen veriler ile uyumlu en yakın kinetik model çıkarılmıştır. Ardından deneysel veriler ve algoritma sonuçlarının karşılaştırılması ile oluşturulan algoritmanın kömür sıvılaştırma mekanizmasını belirlediği ispatlanmıştır. İkinci aşama çalışmada ise kinetik yaklaşımı oluşturulan ve ayrıca programdan tek tek belirlenen parametreler yerine Matlab tabanlı ve Genişletilmiş Kalman Filtreleme yöntemi ile oluşturulan bir arayüz algoritması ile model çalışmasından elde edilen parametrelerin tek bir program çıktısı olarak alınması hedeflenmiştir. Yazılımı gerçekleştirilen arayüz algoritması hatasız şekilde model çalışması için oluşturulmuş programdan elde edilen verileri direk olarak ekran çıktısı olarak elde etmektedir. Deneysel çalışmalardan elde edilen verilerin değerlendirmesinde kömür sıvılaştırma mekanizmasının uyum sağladığı model göz önüne alındığında, sürecin çoklu paralel, bağımsız, tersinir ve tersinmez reaksiyonlar eşliğinde, pseudo birinci dereceden reaksiyonlar aracılığıyla ilerlediği kabul edilmiştir.