Buğday genotiplerinde yaprak beneği toleransına klorlu gübrelemenin etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TOPRAK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EDİBE HARTAVİ

Danışman: AYDIN GÜNEŞ

Özet:

ÖZET Yüksek Lisans Tezi BUĞDAY GENOTÎPLERÎNDB FİZYOLOJİK YAPRAK BENEĞİ TOLERANSINA KLORLU GÜBRELEMENİN ETKİSİ Edibe HARTAVİ Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Toprak Anabilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Aydın GÜNEŞ Bu çalışmada klorlu gübrelemenin değişik buğday genotiplerinde fizyolojik yaprak beneği (FYB), kura ağırlık, yaş ağırlık ve klor konsantrasyonuna etkisi sera koşullarında araştırılmıştır. Buna ilave olarak Haymana yöresinden toplanan buğday örneklerinde klor beslenmesi ile hasat parametreleri arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Sera denemesinde Bezostaya, Gün-91, Kate-A-1, Gerek-79 ve Bolal genotiplerine 0, 10, 20, 40 ve 80 mg kg-1 Cl uygulanarak yetiştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, buğday genotiplerinin uygulanan klor düzeylerine tepkileri farklılık göstermiştir. Genel olarak bitkilerin yaş ağırlıkları her genotipde farklı olmak üzere klorun belirli düzeyinde artış göstermiştir. Bununla birlikte bu farklılıklar istatistik} olarak önemli olmamıştır. Kuru ağırlık üzerine klor uygulamalarının belirli bir etkisi olmamıştır. Artan düzeylerde uygulanan klor bitkilerin klor konsantrasyonunu artırmıştır. Çalışmamızın sonucunda FYB belirtisi görülmemiştir. Topraklardaki Cl seviyesinin yeterli düzeyde olmasından dolayı genotipler etkilenmemiştir. Cl düzeyi 20-40 mg kg-1 da ise bitkiler en iyi gelişmeyi göstermiştir. Haymana koşullarında yapılan tarama çalışmasında bitkilerin yaşlı ve genç yapraklarının klor konsantrasyonlarında önemli farklılıklar görülmüştür. Genel olarak bitkilerin klor konsantrasyonları yaşlı yapraklarda daha yüksek olarak belirlenmiştir. Örnekleme yapılan alanlarda belirlenen hasat parametreleri arasında belirgin farklılıklar görülmüştür. Yaşlı yaprak klor konsantrasyonu ile başaktaki tane sayısı, başakta tane verimi ve hasat indeksi arasında negatif, kısır başakçık sayısı ile pozitif ilişkiler belirlenmiştir. 2003, 58 sayfa ANAHTAR KELİMELER: Cl, fizyolojik yaprak beneği belirtisi, buğday genotipi