Hakaret suçları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, KAMU HUKUKU ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLERDEM ÖÇKOYMAZ ALTUN
Danışman: MUHARREM ÖZEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Toplumların devamı ve düzeni için bireylerin manevi varlıkları da en az maddi varlıkları kadar önem arz ettiğinden, insan şerefi, diğer bir ifadeyle onur ve haysiyeti çok eski zamanlardan beri ceza hukukunun konusu olmuştur.Şerefe karşı suçlar, 5237 sayılı ceza kanunumuzda ?Özel Hükümler başlığını taşıyan ikinci kitabın ?Kişilere Karşı Suçlar başlığını taşıyan İkinci Kısmının Sekizinci Bölümünde 125 ile 131. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Kanunun 125. maddesine göre bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılacaktır.Hakaret suçu, mağdurun huzurunda veya mağdurun yokluğunda işlenebilir. Huzurda işlenen hakaret suçlarında önemli olan husus, sesli, yazılı veya görüntülü araçların kullanılması halinde suçun huzurda işlenmiş sayılacağıdır. Yoklukta hakaret suçu yönünden de önemli olan husus ihtilat şartının gerçekleşmiş olmasıdır. Diğer bir ifadeyle yoklukta hakaretten söz edebilmek için, failin en az üç kişi ile ihtilat etmesi gerekir.Mağdurun isminin açıkça belirtilmediği durumlarda, şayet mağdurun kastedildiği net biçimde anlaşılıyorsa kanunun 126. maddesine göre mağdurun ismi belirtilmiş gibi hakaret suçunun işlendiği kabul edilecektir.Kanunun 127. maddesine göre failin mağdura isnat ettiği hususun bir suç teşkil etmesi halinde yasa, faile ispat imkânı tanımıştır. Diğer bir deyişle, fail, konusu suç olan isnadın doğruluğunu ispat eder ve mağdur bu suçtan dolayı mahkûm olur ise, faile hakaret suçundan ceza verilmeyecektir. Öte yandan ispat edilmiş fiilinden söz edilerek mağdura hakaret etmek suçtur.Konusu suç olmayan isnatlar yönünden yasa, sadece ispatında kamu yararının bulunduğu veya mağdurun rıza gösterdiği ve mahkemenin de bunu uygun bulduğu hallerde faile ispat imkânı tanımıştır.Yargı mercileri veya idari makamlar önünde yapılan yazılı, sözlü başvuru, iddia ve savunmalarda, kişilerle ilgili somut isnatlarda ya da olumsuz değerlendirmelerde bulunulması halinde faile ceza verilmeyecektir. Fail bu durumda yasanın 128. maddesi ile tanıdığı özel bir hukuka uygunluk sebebi olan iddia ve savunma dokunulmazlığından yararlanır.Kanunun 129. maddesine göre hakaret suçunun haksız bir fiile tepki olarak işlenmesi halinde ve karşılıklı olarak işlenmesi halinde faile ceza verilmeyecek veya cezada indirim yapılacaktır. Bununla birlikte kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmesi halinde faile ceza verilmeyecektir.Ölünün hatırasına en az üç kişi ile ihtilat ederek hakaret eden, bir ölünün kısmen veya tamamen ceset veya kemiklerini alan veya kemikler hakkında tahkir edici fiillerde bulunan kişi de 130. madde uyarınca cezalandırılacaktır.Suçun alenen işlenmesi halinde, kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenmesi halinde, dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranmasından ya da mensup olduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle işlenmesi halinde verilecek ceza artırılacaktır.Kanunun 131. maddesine Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenen hakaret suçları hariç, hakaret suçunun takibi şikâyet şartına bağlıdır. Mağdur hüküm kesinleşinceye kadar her aşamada şikâyetini geri alabilir ya da fail ile uzlaşabilir. Ancak mağdur şikayet etmeden önce ölmüş ise yasa, mağdurun ikinci dereceye kadar üstsoy ve altsoy, eş ve kardeşlere şikayet hakkı tanımıştır.