Kambiyo senetlerinde şahsi defiler

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ÖZEL HUKUK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NUMAN SABİT SÖNMEZ

Danışman: KEMAL ŞENOCAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kambiyo senetlerinde şahsi defiler konusu kıymetli evrakın en temel konularından birini teşkil eder. Defilerden kasıt kambiyo borçlularının alacaklı karşısında sahip olduğu savunma imkanlarıdır. Şahsi defiler kavramı bizzat Kanun ile yapılan tasnif sonucunda ortaya çıkmaktadır. Şahsi defiler temel ilişkiden, özel bir anlaşmadan veya üçüncü bir ilişkiden kaynaklanabilir. Bunlardan ilkine bedelsizlik, ikincisine açık senet, üçüncüsüne ise takas defi örnek gösterilebilir. Emre ve hamiline yazılı senetlerde, borçlu şahsi deiflerini üçüncü kişilere karşı ileri süremez, meğerki üçüncü kişi bilerek borçlu zararına hareket etmiş olsun. Ancak bu kural senedin kıymetli evrak hukuku usullerine göre devredilmesi halinde söz konusu olup, diğer hallerde senedi devralan üçüncü kişinin koruması ortadan kalkabilmektedir. Bilerek borçlu zararına hareket kavramının anlaşılması da şahsi defiler açısından kritik öneme sahiptir. Öncelikle bilerek borçlu zararına hareket iyiniyetten daha öte bir kavramı ifade etmekte, ancak hileli itilafa da ulaşmamaktadır. Hamilin senedi devralırken borçlunun sahip olduğu defileri bilmesi ve yine de borçlu zararına senedi devralması durumunda bilerek borçlu zararına hareket söz konusu olur. Şahsi deiflerin ispatında senede karşı senetle ispat kuralı cari olacakken, bilerek borçlu zararına hareket her türlü delille ispat edilebilir. Dolayısıyla bilerek borçlu zararına hareketin ispatında borçlunun en azından bu durumu haklı gösterir gerekçe ve delillere başvurmasının aranması, devreden ile devralan arasındaki kişisel ilişkilere ispat noktasında sınırlı olarak imkan tanınması gereklidir.