İngilizce öğretmenliği lisans programının katılımcı yaklaşıma göre incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA GÖKTÜRK TAPIŞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Fatma Mızıkacı
Eş Danışman: Asuman Fulya Soğuksu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dil öğretmek ve öğrenmek politik bir eylem niteliği taşımaktadır. Anadili dışında bir başka dilin öğrenilmesi bireyleri ve toplumları ya güçlendirebilir, özgürleştirebilir ve dönüştürebilir ya da marjinalleştirebilir ve ezilenler haline getirebilir. Bu anlamda ortak dil olarak İngilizcenin nasıl öğretildiği çok büyük bir önem taşımaktadır. Bu durum da İngilizce öğretmen eğitiminin praksisinin derinlemesine incelenmesini gerektirmektedir. İngilizce öğretmenliği lisans programının bütün paydaşlarının içinde yaşadıkları somut, toplumsal gerçeklikleri İngilizce öğretmenliği lisans programına taşıyarak, onlarda eleştirel, toplumsal, demokratik ve politik bilinç geliştirmek özellikle gerçek hayatla doğrudan bağlantısı olan dil öğretmen eğitiminde olmazsa olmaz atılması gereken adımıdır. Bu nedenle bu araştırma sözü edilen adımı atmayı sağlayacak dil öğretim yaklaşımlarından biri olan katılımcı yaklaşıma göre İngilizce öğretmenliği lisans programını eleştirel bir anlamda incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma temel nitel araştırma modeline göre tasarlanmıştır. Veriler 6 öğretim elemanıyla yapılan bireysel görüşmeler ve 10 öğrenciyle 5'li gruplar halinde yapılan iki oturum odak grup görüşmeleri ile ve doküman analizi yoluyla toplanmış ve içerik analizine tabi tutulmuştur. Yapılan incelemeler sonucunda İngilizce öğretmenliği lisans programında katılımcı yaklaşıma ve beraberinde getirdiği eleştirel pedagoji, problem tanımlayıcı eğitim, eleştirel dil öğretmen eğitimi ve demokratik ve toplumsal yaklaşımlara yer verilmediğini göstermiştir. Ancak yapılan incelemeler aynı zamanda İngilizce öğretmenliği lisans programının gelecekte katılımcı yaklaşım uygulamalarını işe koşabilme potansiyeli olduğunu da ortaya koymuştur. Bu araştırma ile dil öğretmen eğitimi alan yazınında katılımcı yaklaşıma yönelik farkındalık oluşturarak başta İngilizce olmak üzere yabancı ve ikinci dil öğretimiyle yapılan dil ve kültür emperyalizmine karşı çıkmaya, anadili ve kültürü temele alınarak dil öğrenimiyle kazanılabilecek çok kültürlülük ve çok yetililik becerilerini geliştirmeye ve eğitim yoluyla eleştirel ve politik bilinç, toplumsal sorunlara yönelik farkındalık, sosyal adalet ve demokrasi gibi değerlere dayalı bir ortam yaratmaya katkı sağlanacağına inanılmaktadır.