Victor Hugo ve Namık Kemal'de romantizm; Cromwell ve Celaleddin Harzemşah'ın karşılaştırmalı incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FRANSIZ DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU ÇILGI

Danışman: GÜLSER ÇETİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Romantizm, Fransa'da XIX. yüzyılda gelişmiş edebi bir akımdır. Romantizm, her şeyden önce lirik bir anlatım sanatıdır. Yani yazarın kişiliğini özgürce ifade ettiği, duygusal ve betimlemeye dayanan bir edebiyat ekolüdür. Romantizm, özellikle klasisizme karşı bir tepki olarak ortaya çıkar. Romantik anlayış, kurallara karşı gelir; tüm türleri özgürleştirir ve yeniler. Romantizmin öncülerinden Victor Hugo, yapıtlarıyla edebiyata yön vermiştir. ?Cromwell? 'in önsözü, romantizmin bildirgesi kabul edilir. Bu önsözde Hugo, edebiyat ile ilgili düşüncelerini dile getirir ve romantik dramın kuramını açıklar. Bu yapıt hem yıkıcı hem de yapıcıdır. Katı kuralların egemen olduğu klasisizm yıkılmak istenir, yerine özgürlüğe dayalı romantizmi yerleştirilir. Hugo'ya göre, modern dönemlere uygun olan edebiyat biçimi, dramdır. Dramın özelliği yüce ile gülüncün birleşmesidir. Amaç, türleri ve edebiyat biçimlerini harmanlamaktır. ?Cromwell? adlı oyun ise beş perdelik manzum bir dramdır. İngiltere tarihinin bir dönemini ele alan Hugo, ?Cromwell? 'in önsözünde belirttiği ilkeleri uygular. Türkiye'de romantizmin en önemli temsilcisi Namık Kemal'dir. N. Kemal, sürgün yıllarında Fransız edebiyatıyla ilgilenir ve ?Celâleddin Harzemşah? 'ı yazmaya karar verir. On beş perdelik bir dram olan ?Celâleddin Harzemşah? adlı yapıtta Harzem devletinin son padişahı Celâleddin'in yaşamı anlatılır. Namık Kemal'in yapıtını önemli kılan önsözüdür. Bu önsözde N. Kemal edebiyat alanındaki düşüncelerine yer verir, klasisizmi eleştirerek romantizmi yüceltir ve Türk edebiyatına romantik dram türünü kazandırır. Farklı kültürlere ait bu yapıtları incelerken, karşılaştırmalı edebiyat biliminden yararlandık. Karşılaştırmalı edebiyat yöntemiyle yapıtlar arasındaki ilişkiler incelenir, yazarlar arasındaki etkileşim saptanır. Sonuç olarak, Namık Kemal, Victor Hugo'dan esinlenmiştir. Ama bu esinlenme biçimi, kopya niteliği taşımaz. N. Kemal, V. Hugo'nun tarzını benimserken yapıtlarında özgün olmayı başarmıştır.