Mikrobiyota kaynaklı postbiyotik mediatörlerin meme kanseri üzerine etkilerinin in vitro koşullarda araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEVAL TALİBOĞLU
Danışman: Fadime Kıran
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kanser, yüksek ölüm oranları nedeniyle tüm dünya genelinde önemli bir sağlık sorunu olarak kabul edilmektedir. Özellikle kadınlar arasında yaygın olarak görülen meme kanseri, agresif invazyon, erken metastaz, kemoterapötik ilaçlara karşı gelişen direnç ve yüksek mortalite nedeniyle önde gelen ölüm nedenlerinden biri olarak dikkat çekmektedir. Son yıllarda gerçekleştirilen çalışmalar, kanser ve mikrobiyota arasında önemli bir ilişki kurmaktadır. Bağırsak mikrobiyota çeşitliliğinde meydana gelen değişiklikler meme kanseri de dahil olmak üzere birçok kanserin gelişiminde ve ilerlemesinde önemli bir rol oynamaktadır. Bununla birlikte güncel çalışmalar, bazı spesifik mikrobiyota bileşenlerinin ve ürettikleri metabolitlerin anti-kanser potansiyeli nedeniyle kanser tedavisinde kulanılabilirliğine işaret etmektedir. Mevcut tez çalışmasının amacı, kansere dirençli kör köstebek faresi Spalax sp. bağırsak mikrobiyotasından izole edilen Ligilactobacillus animalis EIR/SpX-1 suşu kaynaklı postbiyotik mediatörlerin (PM), MCF-7 ve MDA-MB-231 meme kanseri hücre hatları kullanılarak anti-kanser etkilerini belirlemektir. Hücreler değişen dozlarda PM ile muamele edilmiş ve potansiyel anti-kanser etkileri MTT, apoptoz, hücre döngüsü, koloni oluşumu, hücre göçü ve gen ifade analizleri ile değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, PM'lerin meme kanseri hücrelerinde seçici sitotoksisite sergilediğini, meme kanseri hücrelerinde koloni oluşumunu ve hücre hareketliliğini önemli derecede azalttığını, reaktif oksijen türlerinin üretimini arttırdığını ve MDA-MB-231 hücrelerine kıyasla MCF-7 hücrelerinde daha fazla etkinlik sergilediğini göstermektedir. Sonuç olarak, tamamlanan tez çalışması mikrobiyotanın faydalı üyeleri tarafından üretilen PM'lerin meme kanserini önlemek veya tedavi etmek amacıyla profilaktik ya da terapötik bir ajan olarak tasarlamasına yönelik doğal, alternatif ve yeni bir yaklaşım sunmaktadır.