Deneysel hayvan modelinde oluşturulan akut mezenter iskeminin erken tanısında d-dimer, l-laktat, IFABP'ın yeri ve prognostik değeri

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMRE ÖNER

Danışman: MÜGE GÜNALP ENEYLİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Erken teşhis ve tedavi edilmediğinde ölüme yol açabilen akut mezenter iskemi olgularında iskeminin mukoza düzeyinde olduğu erken dönemde L-laktat, D-dimer ve IFABP biyobelirteçlerinin düzey değişikliğini belirlemek, tanısal değerini araştırmak ve tanının gecikmesine bağlı oluşabilecek mortaliteyi önlemektir. Yöntem: Deneysel randomize kontrollü çalışmada altmış üç adet yaklaşık 250-300 gram ağırlığında Wistar-Albino cinsi dişi rat kullanıldı. Çalışma süresince tüm hayvanlar 12 saatlik zaman dilimlerinde aydınlık-karanlık döngüsünde tutularak, suya ve yiyeceğe serbestçe ulaşabilmeleri sağlandı. Gruplar randomize edildi. Ratlar 1 den 63'e kadar numaralandırıldı. Deney hayvanları 3 kontrol grubu, 3 taklit grubu ve 3 iskemi grubu olarak toplam 9 gruba ayrıldı. Kontrol grubuna sadece anestezi, taklit gruplarına laparotomi, iskemi gruplarına ise laparotomi ve SMA'ya klempleme yapılarak 30.dakika, 60.dakika ve 3.saat lerde L-laktat, D-dimer ve IFABP düzeyleri bakılmak üzere kardiyak ponksiyonla kan örnekleri alındı. Her gruptaki 6 denekten jejunum 6 cm, ileum 3 cm rezeke edildi ve histopatolojik olarak ışık mikroskopisinde incelendi. Bulgular : 30.dakika iskemi grubu L-laktat değerlerinin 30.dakika kontrol ve taklit gruplarından anlamlı yüksek olduğu görüldü (p<0.002, p<0.001). IFABP; taklit gruplarının tüm zaman dilimlerinde IFABP değerlerinin kontrol gruplarına göre yüksek olduğu saptandı bununla birlikte 30.dakika kontrol grubuyla iskemi grubu arasında anlamlı fark bulundu (p<0.004). D-dimer tüm iskemi gruplarında negatif olarak değerlendirildi. Sonuç: Bulgular IFABP'ın iskemiye ve süresine bağlı olarak artış gösterdiğini aynı zamanda laparatomi gibi diğer nedenlerle de yükselebileceğini ortaya çıkardı. Erken tanıdaki yerini belirlemek için daha fazla çalışma yapılması gerektiği öngörüldü. Erken iskemi döneminde L-Laktatın tanında kullanılabileceği sonucuna varıldı. D-dimer'in nontrombotik AMİ'yi ekarte etmede şu an için yeterli olamayacağı görüşü savunuldu.