Takım sporları hakemlerinin iletişim becerilerinin ve öz güven düzeylerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SPOR BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BAYRAM KAYA

Danışman: SEMİYHA TUNCEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada amaç; takım sporları hakemlerinin öz güven ve iletişim becerileri düzeylerinin belirlenerek aralarındaki ilişkinin ortaya konmasıdır. Takım sporları hakemlerinin öz güven ve iletişim becerileri düzeylerinin incelendiği bu araştırmada veriler nicel araştırma modellerinden betimsel (tarama) modeli ile elde edilmiştir. Araştırmanın evrenini, Türkiye'de en çok faal hakemleri olan şehirler ve kolay ulaşılabilen şehirler olmalarından dolayı İstanbul, Ankara, Konya ve Kayseri illeri çalışma evreni olarak belirlenmiştir. 2019-2020 sezonunda İstanbul, Ankara, Konya ve Kayseri illerinde farklı klasmanlarda görev yapan takım sporu hakemleri gönüllülük esasına dayalı olarak tabakalı örnekleme yoluyla belirlenerek bu çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Çalışma evrenine ilişkin söz konusu branşlardaki toplam hakem sayısı yaklaşık 2415'dir. Takım sporları hakemlerinin iletişim becerileri düzeylerini belirlemek için ''İletişim Becerileri Ölçeği'' (İBÖ), ilk olarak Korkut (1996), tarafından geliştirilen ölçek temel alınarak Korkut Owen ve Bugay (2014), tarafından geliştirilen ve 25 maddeden ve dört alt boyuttan oluşan ''İletişim Becerilerini Değerlendirme Ölçeği'' (İBDÖ) kullanılmıştır. takım sporları hakemlerinin öz güven düzeylerini belirlemek amacıyla Akın (2007), tarafından geliştirilen, 33 maddeden oluşan öz güven ölçeği kullanılmıştır. Farklı branşlarda ve klasmanlardaki takım sporları hakemlerinin çeşitli değişkenler dikkate alınarak iletişim becerileri ve öz güven düzeylerine ikili grupların karşılaştırılmasında bağımsız örneklem t testi, ikiden fazla gruplar arasındaki farklılıklar ve çoklu karşılaştırmalarda ANOVA testi kullanılmıştır. Bağımsız ikiden fazla grupların karşılaştırılmasında, gruplar arası anlamlı farklılığın olduğu durumlarda bu farklılığın hangi grup lehine anlamlı olduğunu tespit etmek için Post-Hoc testlerinden LSD testi kullanılmıştır. Takım sporları hakemlerinin iletişim becerileri ile öz güven düzeyleri arasındaki ilişkilerin belirlenmesi için Korelasyon analizi yapılmıştır. Evli olan takım sporları hakemlerin iletişim becerileri ve öz güven düzeylerinin yüksek olduğunu söyleyebiliriz. Yabancı dil bilmek takım sporları hakemlerinin iletişim becerilerini ve öz güven düzeylerini arttıran bir değişken olduğu görülmektedir. Hakemlik süresi ve klasman yükseldikçe iletişim becerileri ve öz güven düzeylerinin arttığını söylenebilir. Kamuda çalışan ve serbest meslekle uğraşan takım sporları hakemlerin iletişim becerileri ve öz güven düzeyleri yüksek bulunmuştur. Gelişmiş büyük şehirlerde yer alan takım sporları hakemlerinin iletişim becerileri ve öz güven düzeylerinin daha yüksek olduğu söylenebilir. Popülariteliği yüksek branş takım sporları hakemlerinin iletişim becerileri ve öz güven düzeylerinin yüksek olduğu söylenebilir. Takım sporları hakemlerinin yaşları ilerledikçe iletişim becerilerinin arttığını söyleyebiliriz. Aylık geliri yüksek olan takım sporları hakemlerinin iletişim becerilerinin yüksek olduğu bulunmuştur. Hakemlik öncesi sporcu olma takım sporları hakemlerinin öz güven düzeyini arttırdığını söyleyebiliriz. Cinsiyet değişkenine göre iletişim becerileri ve öz güven düzeyleri arasında anlamlı fark bulunamamıştır. Hakemlik öncesi sporcu olma durumu ile iletişim becerileri arasında anlamlı fark tespit edilememiştir. Yaş ve gelir durumu değişkenleri ile öz güven düzeyi arasında anlamlı fark bulunamamıştır. Araştırma sonuçlarına göre takım sporları hakemlerinin iletişim becerilerinin ve öz güven düzeylerinin yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Takım sporları hakemlerinin iletişim becerileri ile öz güven düzeyleri arasında pozitif yönde yüksek oranda anlamlı ilişki olduğu, öz güven düzeyleri arttıkça iletişim becerilerinin arttığı sonucuna varılmıştır.