Çin ulusal kimliği'nin dış politikaya yansıması: Kuşak-yol girişimi örneği
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NURZHANAT AMETBEK
Danışman: Çınar Özen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Uluslararası İlişkiler Teorilerinin İnşacı yaklaşımına göre, devletlerin dış politikaları bu devletlerin ulusal kimliklerinin bir yansımasıdır. Bu bakımdan Çin'in ulusal kimliğinin gelişimi onun dış politikasına da yansımaktadır. İnşacılık açısından ulusal çıkarlar kimlik tarafından belirlenen önceliklere göre şekillenmektedir. İnşacı jeopolitiğe göre, devletler kendilerini merkeze alan jeopolitik bölge inşa etmektedirler. Bu çerçevede tez Çin kimliğinin Çin dış politikasını ve Kuşak-Yol Girişimini etkilediği iddiasında bulunmaktadır. Çin kimliği bağlamında Çin'in geleneksel olarak dış dünya algısını şekillendiren Tian Xia ve Çin felsefe ekolleri önemlidir. Bunlar Çin devlet kimliğinin özünü oluşturmaktadır. Ancak modern döneme gelindiğinde 19. yüzyıldaki Afyon Savaşlarından sonra Çin, modernleşme sürecine girmiş ve 20. yüzyıla gelindiğinde Çin devlet kimliği artık Avrupalı değerler tarafından şekillenmiştir. Bu bağlamda 1911 yılında yaşanan Çin Devrimi ile ülke milliyetçilik kimliğini alırken, 1949 yılında ÇHC'nin kurulmasıyla Çin, komünist ve sosyalist kimliği benimsemiştir. 1980'li yıllarına gelindiğinde ülkedeki reformlarla beraber Çin ulusal kimliğinin özü yeniden canlanmaya başlamıştır. Çin ulusal kimliğinin normalleşmesine paralel olarak tarihteki "Büyük Çin medeniyeti" ile özdeşleşen "İpek Yolu" kavramı da gündeme gelmiştir. Bu bağlamda Çin Devlet Başkanı Xi Jinping'in 2013 yılında ilan ettiği Kuşak-Yol Girişimi, Pekin'in Yeni İpek Yolu projesidir. Kuşak-Yol Girişimi, Çin dış politikasına yeni bir ivme kazandırmıştır. Bu politika Çin'in uluslararası arenada yeni bir aşamaya geçtiğinin ve geleneksel "Merkez Devlet/Zhong guo" olarak hareket etmeye başladığının kanıtıdır. Pekin bu girişimiyle kendisinin uluslararası toplumdaki kurallara sadece uymakla kalmayıp aynı zamanda oyun kurucu olduğunu ilan etmekte ve Çin'i merkeze alan yeni bir coğrafya inşa etmektedir. Bu Çin merkezli "dünya"nın adı da Kuşak ve Yol Girişimidir.