İç Anadolu Bölgesi buğday üretim alanlarındaki rhızoctonıa türlerinin, anastomosis gruplarının ve bazı buğday çeşitlerinin reaksiyonlarının belirlenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİTKİ KORUMA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FİLİZ ÜNAL

Danışman: FATMA SARA DOLAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Konya, Ankara, Yozgat, Eskişehir ve Kırıkkale illerinde 2009 ve 2010 yıllarında buğday tarlalarından toplanan bitki ve toprak örneklerinden yapılan izolasyonlar sonucunda 16 anastomosis grubuna ait 99 Rhizoctonia izolatı elde edilmiştir. İzolatların %71.7sini Multinukleat (MN), %28.3 ünü Binukleat (BN) izolatlar oluşturmuştur. Klasik teşhis yöntemleri sonucunda MN Rhizoctonia izolatlarının R. solani AG 2, AG 3, AG 4, AG 5, AG 8, AG 11, Waitea circinata var. circinata, Waitea cir. var. zeae ( R. zeae)WAG Z, Waitea cir. var. oryzae grup I ( R. oryzae grup I), BN Rhizoctonia izolatlarının ise R. cerealis AG D, AG I, AG A, AG C, AG E, AG G ve AG H olduğu tespit edilmiştir. En fazla izole edilen grup Waitea circinata var. circinata olmuştur. Yapılan patojenisite çalışmalarında AG 4 en virülent grup olarak belirlenmiştir. Binukleat izolatlardan R. cerealis AG D hariç diğer gruplar patojen bulunmamıştır. Çalışmada tespit edilen Waitea cir. var. oryzae grup I ve BN AG C ve H Türkiye için ilk kayıttır. MN R.. solani AG 8, Waitea cir. var. zeae WAG Z ile BN AG A, AG E, AG G grupları ise buğdayda Türkiye için ilk kayıttır. Sera koşullarında gerçekleştirilen çeşit reaksiyonu çalışmaları sonucunda çalışmada kullanılan tüm çeşitlerin R. solani AG-4?e hassas reaksiyon gösterdikleri görülmüştür. En hassas çeşidin Gün 91 en dayanıklı çeşitlerin ise Karahan 99 ve Cemre olduğu tespit edilmiştir.