Türkiye'de grafik ve animasyon sanatı tarihi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SANAT TARİHİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞBA GAYRET

Danışman: MUHARREM ÇEKEN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Temelini Osmanlı İmparatorluğu'nda süregelen resim, basım ve çizerlik faaliyetlerinden alan grafik sanatlar kavramsal anlamda yaygınlaşmasını XX. Yüzyıl sonrasında yaşamıştır. Cumhuriyetin ilanı ile Türkiye'de şekillenen önemli çağdaş sanat alanlarından grafik ve animasyon sanatları günümüze değin farklı sanatçı kuşakları yetiştirerek gelişim göstermiştir. Grafik sanatlar adına eğitimlerini yurtdışında tamamlayan sanatçılar, aldıkları eğitimlerden getirdikleri disiplinleri Türk grafik sanatlarına taşımışlardır. İlk kuşak grafik sanatçıları arasında; Sabiha Rüştü Bozcalı, İhap Hulusi Görey, Münif Fehim, Kenan Temizan gibi isimler, ikinci kuşak sanatçılar arasında; Mengü Ertel, Sait Maden, Turgay Betil, Sadık Karamustafa gibi sanatçılar ve üçüncü kuşak sanatçılar arasında ise; Gülümser Aral Üretmen, Bülent Erkmen, Yurdaer Altıntaş gibi sanatçılar vardır. Animasyon sanatı ise, çizgi film sanatı olarak yaptığı başlangıcı sonrasında karikatür sanatçılarının da katkısı ile Türkiye'de bir sanat alanı olarak gelişmeye devam etmektedir. Bu alana dair önemli ilk kuşak sanatçıları arasında; Yüksel Ünsal, Vedat Ar, Yalçın Çetin, Ferruh Doğan ve Oğuz Aral gibi isimler, ikinci kuşak sanatçılar arasında; Ateş Benice, Tonguç Yaşar gibi isimler ve üçüncü kuşak sanatçılar arasında da; Emre Senan, Meral Erez, Tan Oral gibi önemli isimler bulunmaktadır. Türkiye'de 1940'lar sonrasından itibaren yaygınlaşan bu çağdaş sanat alanlarında üretim yapan sanatçılar ve ortaya çıkan eserler ile şekillenen grafik ve animasyon sanatı tarihi, incelenebilir bir kronoloji meydana getirmektedir.