İnsülin Direnci Geliştirilmiş H9C2 Hücre Hatlarında Epigenetik Değişimlerin ÇinkoTransporterları Üzerindeki Rolü


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İREM AKTAY

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Erkan Tuncay

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Uzun yıllardır kardiyovasküler hastalık (KVH), dünya çapında önde gelen ölüm nedeni olmuştur. Bunun en önemli nedenlerinden bazıları, nüfus artışı, yaşlanan toplum ve hastalıklardaki epidemik değişimlerdir. KVH, kalp ve damar bozuklularının bir bütünü olabildiği gibi ayrı ayrı sistemlerden de kaynaklanmaktadır. İnsülin direnci organizmada metabolik faaliyetlerin; hücrenin yaşamsal fonksiyonlarının insüline karşı doğru olmayan yanıtlar vermesi bunun getirisi olarak organ sistemlerinde görülen bozulmuş biyolojik yanıtlar oluşması durumu olarak görülmektedir. İnsülin direnci, kalp yetmezliği ile yakından bağlantılıdır ve insülin direncinin varlığı kalp yetmezliğinin ilerlemesine olumsuz katkıda bulunmaktadır. Bu çalışmada ilk olarak PA ile insülin direnci oluşturulmuş H9c2 hücre hatlarında glikoz alım deneyleri yapılarak insülin direncinin oluştuğu teyit edildi. Biyokimyasal ve moleküler biyolojik teknikler kullanılarak bu hücrelerden toplanan mRNA ve proteinlerde araştırılan çinko taşıyıcı ZnT6(Slc30a6) ve ZnT7(Slc30a7) seviyeleri incelenmiştir. Daha sonra kontrol ve insülin dirençli gruplarda; floresan görüntüleme teknikleri kullanılarak, hücre içi serbest Zn+2 seviyeleri ([Zn+2]i), mitokondri membran potansiyeli (MMP) ve reaktif oksijen türleri (ROS) belirlendi. Bu deneyler sonucunda ilk olarak, insülin direncinin hücre içi iyon mekanizmasına, oksidan durumuna ve mitokondri fonksiyonuna olan etkisi incelenmiştir. İkinci olarak ise, insülin direncinin histon modifikasyonlarına bağlı olarak çinko taşıyıcılarına olan etkisi ve aynı zamanda incelenen ZnT6 ve ZnT7 çinko taşıyıcı proteinlerin bu aşamalardaki rolleri incelenmiştir. Bu şekilde hücrelerin kardiyovasküler hastalığa neden olan insülin direnci durumunun hücre içi mekanizmaları nasıl etkilediği ve hücre içerisindeki ZnT6 ve ZnT7 çinko taşıyıcı proteinlerin bu süreçteki etkisi ve bu etkinin epigenetik bir nedenden ötürü mü geliştiği öğrenilmek istenmiştir. Sonuç olarak, ZnT6 ve ZnT7'nin mitokondride lokalize olduğu ve gerçekleşen hücre içi mekanizmalar ile ilişkili olduğu gözlemlenmiştir. Hücrede insülin direnci durumunda, ZnT7 çinko taşıyıcı proteinlerinin [Zn+2]i ve LSD1 protein miktarının kontrolünde etkili olduğu ve mitokondrideki lokalizasyonları dikkate alınarak hücre içi reaktif ürünlerin salınımı ve enerji metabolizmasının bozulmasında etkili olabileceği düşünülmüştür.