Toplumcu gerçekçi edebiyatın değişen dili: Orhan Kemal ve Kemal Varol romanları

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, GAZETECİLİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EZGİ DİLEK

Danışman: SEVGİ CAN YAĞCI AKSEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Edebiyat, yarattığı estetik evren sayesinde gerçekliği yeniden form kazandırarak ifade eden toplumsal bir iletişim biçimidir. Bu tez, roman türü özelinde edebiyatta toplumcu gerçekçiliğin geçirdiği dönüşümü ele alarak, dil ve iletişim bağlamında gerçeklik algısının değişimini anlamayı amaçlamaktadır. Edebi yönelimler doğrultusunda birbiriyle ilişkilenen anlamsal ve biçimsel unsurların döneme özgü tarihsel ve toplumsal yansımalarının ne anlama geldiğini görebilmek için Türkçe edebiyatta toplumcu gerçekçiliğin seyrinden yararlanılmıştır. 1950'lilerin toplumcu gerçekçi eğiliminin 1980'lerden itibaren hakimiyetini kaybetmesinin ardından 2000'li yıllarla birlikte ivme kazandığı görülen yakın geçmiş toplumsal gerçeklerini mesele edinen edebi yaklaşımın özellikleri, tarihsel ve toplumsal gerçekliğin dil ile kurduğu karşılıklı ilişki bağlamında incelenmiştir. Orhan Kemal ve Kemal Varol romanlarının örneklem alanını oluşturduğu çalışmada, karşılaştırmalı yöntemle içerik analizi kullanılarak, her iki dönemin oplumcu yönelimlerinin benzerlik ve farklılıkları etrafında toplumsal gerçekliğin değişen çehresine odaklanılmıştır.