Günlük yaşam işitsel davranış ölçeği'nin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE SELEN AVCI

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Tarık Babür Küçük

Eş Danışman: Suna Tokgöz Yılmaz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

4-14 yaş arası işitme kayıplı çocuklarda günlük yaşamda işitsel becerilerin ebeveynler aracılığıyla değerlendirilmesi amacıyla; orijinali İngilizce olan ''Auditory Behaviour in Everyday Life (ABEL)'' (Purdy ve ark., 2002), Ankara Üniversitesi İbn-i Sina Hastanesi İşitme, Denge, Konuşma Bozuklukları Tanı ve Rehabilitasyon Merkezi'ne başvuran ebeveynlere uygulanmıştır. Günlük Yaşam İşitsel Davranış (GYİD) Ölçeğinin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılması hedeflenmiştir. Amaç işitme kayıplı çocukların işitsel-sözel, işitsel farkındalık ve sosyal/konuşma becerileri alanlarındaki becerilerini ve bu doğrultuda ihtiyaçlarını belirleyerek, amplifikasyon öncesi/sonrası performansın belirlenmesi ve işitsel rehabilitasyon sürecinde yol göstermesidir. Klinikte objektif testlere yardımcı olabilecek subjektif ve güvenilir bir ölçek olduğu sonucuna varıldı. çalışmada 24 maddeden oluşan GYİD Ölçeği 4-14 yaş arası işitme cihazı/koklear implant kullanan çocuğun ebeveynine verildi. Ebeveynden çocuğunun son bir haftadaki işitsel durumunu en iyi tarifleyen ifadeyi işaretlemeleri istendi. Bu doğrultuda çalışmada yapılan faktör analizi sonucunda ölçekten 12 ve 24. Maddeler çıkarıldı. Ölçeğin 1. Ve 2. boyutu Cronbach Alfa katsayıları 0,917 ve 0,901 olarak hesaplandı. Boyutun güvenirliğinin çok yüksek olduğu saptandı. Test-tekrar test sonuçlarında ise pozitif yönlü çok güçlü bir ilişki bulundu (r=,986). GYİD ölçeğinin geçerlik ve güvenirliğinin yüksek bulunması doğrultusunda işitme kayıplı çocukların genel işitsel becerilerini, işitsel sözel/farkındalık ve sosyal/konuşma becerilerini değerlendirebildiği tespit edilmiştir.