Hizmet kalitesinin spor tüketimi üzerindeki etkisinde algılanan değerin rolü


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SPOR BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALİ ÇAĞRI GÜCAL

Danışman: Bülent Gürbüz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın iki amacı bulunmaktadır. Birincil amacı, stadyumlara futbol maçı izlemeye gidenlerin hizmet kalitesi algısı, algılanan değer düzeyleri ve spor tüketim davranışları arasındaki farklılıkları çeşitli değişkenlere göre incelenmesidir. İkinci amaç ise, hizmet kalitesi algısının spor tüketim davranışı üzerindeki etkisinde algılanan değerin rolünün incelenmesidir. İlişkisel tarama modelindeki araştırmanın çalışma grubunu stadyumlara futbol maçı izlemeye giden 359 (Ortyaş = 27.65± 7.86) kadın, 484 (Ortyaş = 28.99± 8.46) erkek olmak üzere toplam 843 (Ortyaş = 28.42± 8.23) gönüllü birey oluşturmuştur. Ölçüt örnekleme yöntemi ile seçilen katılımcılar "Stadyum Hizmet Kalitesi Ölçeği (SHKÖ)" (Gürbüz ve Gücal, 2023), "Algılanan Değer Ölçeği (ADÖ)" (Gürbüz ve Gücal, 2022) ve "Spor Tüketim Davranışı Ölçeği'ni (STDÖ)" (Özcan ve Argan, 2014) cevaplamışlardır. Parametrik testlerin temel varsayımlarının test edilmesinden sonra, verilerin analizi için bağımsız örneklemler için t-testi, MANOVA, ANOVA, ölçekler için Cronbach Alpha, Pearson korelasyon analizi ve Aracılık analizi kullanılmıştır. Yapılan analiz sonuçları; "cinsiyet", "öğrenim durumu", "lisanslı ürünlerin en çok satın alındığı yer", "maçların en çok izlendiği yer" ve"stadyumlarda bir sezonda toplam maç izleme sayısı" değişkenlerine göre (SHKÖ), (ADÖ) ve (STDÖ) ortalama puanlarında anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Pearson korelasyon analizine göre, "Yaş", "Gelir Düzeyi" ve "Stadyumlarda Bir Sezonda Toplam Maç İzleme Sayısı" değişkenleri ile (SHKÖ), (ADÖ) ve (STDÖ) puanları arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler olduğu saptanmıştır. Aracılık analizi sonuçları ise "SHKÖ"nin "ADÖ" ve "STDÖ" üzerinde ayrıca "ADÖ"nin "STDÖ" üzerinde doğrudan anlamlı bir etkiye sahip olduğu "SHKÖ"nin "STDÖ" üzerindeki etkisinde "ADÖ" aracılık etkisi rolü üstlenmiştir. Sonuç olarak, katılımcıların hizmet kalitesi algısı, algılanan değer düzeyi ve spor tüketim davranışlarında bazı değişkenlere göre anlamlı düzeyde farklılık gösterdiği bulunmuştur. Ayrıca, algılanan değer, hizmet kalitesi ve spor tüketim davranışı arasında istatistiksel olarak pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu ve hizmet kalitesi arttıkça algılanan değerin arttığı ve spor tüketim davranışının ortaya çıktığı söylenebilir. Son olarak, hizmet kalitesinin katılımcıların spor tüketim davranışı ve algılanan değer düzeyleri üzerinde doğrudan ve dolaylı etkisi olduğu tespit edilmiştir. Gelecek çalışmalarda farklı etkinlik gruplarına veya farklı hizmet sektörlerine yönelik araştırmalar yapılabilir.