Kültürel yeterlilik eğitim programının hemşirelik öğrencilerinin kültürel yeterliliğine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EBRU DIĞRAK
Danışman: AYFER TEZEL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, kültürel yeterlilik eğitim programının, hemşirelik öğrencilerine kültürel yeterliliğe etkisinin değerlendirilmesi amacıyla ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel bir araştırma olarak yapılmıştır. Araştırma 11 Mart 2019 - 17 Mayıs 2019 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi ve Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümlerinde yürütülmüştür. Araştırmanın evreni, Ankara Üniversitesi ve Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü 4. sınıfta öğrenim gören hemşirelik öğrencilerinden oluşturmaktadır. Araştırmada Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümünden 140 öğrenci müdahale grubuna ve Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümünden 130 öğrenci kontrol grubuna dâhil edilmiştir. Verilerin toplanmasında Tanımlayıcı Özellikler Soru Formu ve Kültürel Yeterlilik Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Müdahale ve kontrol grubunun ön test ve son test puan ortalamaları için bağımlı gruplarda t testi, puan ortalaması farkları için bağımsız gruplarda t testi ve nominal değişkenlerin grup karşılaştırmalarında Ki-Kare kullanılmıştır. Uygulama sürecinde; müdahale grubuna sekiz haftalık Kültürel Yeterlilik Eğitim Programı araştırmacı tarafından uygulanmıştır. Müdahale ve kontrol grubuna ilk hafta ön test uygulaması, sekizinci hafta son test uygulaması yapılmıştır. Kontrol grubuna kültürel yeterlilik ile ilgili herhangi bir uygulama yapılmamıştır. Müdahale grubunun Kültürel Farkındalık, Kültürel Bilgi, Kültürel Duyarlılık, Kültürel Uygulama alt boyutları ve KYDÖ Toplam Puanı eğitim sonrası ortalama puanının, eğitim öncesi ortalama puanına göre daha fazla olduğu bulunurken; kontrol grubunda müdahale grubundaki gibi bir değişim göstermediği tespit edilmiştir. Kültürel Farkındalık, Kültürel Bilgi, Kültürel Duyarlılık, Kültürel Uygulama alt boyutları ve Toplam Ölçek Puanından elde edilen ön test ve son test düzey puan ortalamaları arasındaki farkın müdahale grubunda istatistiksel olarak anlamlı olduğu (p 0,05). Müdahale ve kontrol grubunun Kültürel Farkındalık, Kültürel Bilgi, Kültürel Uygulama alt boyutları ve Toplam Ölçek Puanından elde edilen ön test düzey puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark olmadığı belirlenirken (p>0,05); son test düzey puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur (p<0,05). Müdahale ve kontrol gruplarının kültürel yeterlilik düzeyleri değerlendirildiğinde; müdahale grubunda eğitim sonrasında "yeterli, güvenli ve farkında" düzeylerinde artış olurken; kontrol grubunda önemli bir değişim olmadığı tespit edilmiştir. Kültürel yeterlilik eğitim programının, hemşirelik öğrencilerinin kültürel yeterliliğinin geliştirilmesinde etkili olduğu belirlenmiştir.