Avrupa Birliği adaylığı bağlamında Türkiye'de kamu iç mali kontrol reform süreci: Politika transferi ve koşulluluk üzerine bir analiz


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Avrupa Birliği Ve Uluslararası Ekonomik İliş. Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HANDE GÜL SERPİCİ

Danışman: Çınar Özen

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

1980'lerden itibaren dünyada kamu yönetimi anlayışında yaşanan değişimin beraberinde getirdiği reformlar, uluslararası ve ulusüstü kuruluşlar tarafından ulusal kamu yönetimlerine aktarılmıştır. Kamu yönetiminin en önemli ayağını oluşturan kamu mali yönetimi alanına dair reformlar, uluslararası ve ulusüstü aktörler tarafından şekillendirilen ''iyi yönetişim ilkeleri'' etrafında yoğunlaşmıştır. Yaşanan dönüşüm süreci çağdaş bir devlet olan ve uluslararası kuruluşlarla yakın ilişkiler geliştiren Türkiye'de de reform çabalarını beraberinde getirmiştir. Türkiye'deki kamu mali yönetim reformu çabalarının en önemli çıktılarından biri politika transferi olma niteliğini haiz 5018 sayılı KMYKK'dır. Türkiye'nin kamu mali yönetim reform dinamiği 1990'lı yılların sonunda AB adaylığının itici gücü bağlamında şekillenmiş, AB koşulluluk ilkesinin getirisi olarak bir politika transferi örneği olan 5018 sayılı Kanun da bu kapsamda yürürlüğe girmiştir. Tezde, Türkiye'nin KİMK sisteminin yeniden düzenlendiği süreç incelenecektir. Bu amaçla birinci bölümde, kamu yönetimi alanında yaşanan dönüşüm kapsamında gerçekleştirilen mali yönetim reformları ile uluslararası ve ulusüstü kuruluşların reform sürecindeki rolleri ele alınacaktır. İkinci bölümde, tezin teorik çerçevesini oluşturan politika transferi kavramı ve koşulluluk ilkesine yer verilecektir. Bu kapsamda, Avrupalılaşmayı sağlayan AB koşulluluğu ilkesi ve AB'nin politika transferi araçları incelenecektir. Tezin son bölümünde ise 1999 yılında aday devlet ilan edilen Türkiye'nin KİMK alanında attığı adımlar AB'nin politika transferi araçları kapsamında incelenerek, Türkiye'nin en önemli reform belgelerinden biri olan 5018 sayılı Kanun kapsamında KİMK düzenlemelerine ve Kanunun iyi yönetişim ilkeleriyle olan uyumuna yer verilecektir. Sonuç bölümünde, genel değerlendirme yapılarak öneriler getirilecektir. Anahtar Kelimeler: Yeni Kamu İşletmeciliği, Yönetişim, Politika Transferi, AB Koşulluluğu, Kamu İç Mali Kontrolü, Saydamlık, Hesap Verebilirlik.