Üniversite hazırlık sınıfı öğrencilerinde öz denetim, dürtüsellik, akıllı telefon bağımlılığı ve obezite arasındaki ilişkinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİMDE PSİKOLOJİK HİZMETLER ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SİBEL KENDİR

Danışman: SELAHİDDİN ÖĞÜLMÜŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın temel amacı üniversitelerin hazırlık sınıflarında öğrenim görmekte olan öğrencilerde öz denetim, dürtüsellik, obezite ve akıllı telefon bağımlılığı arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu bağlamda öz denetim, akıllı telefon bağımlılığı, obezite ve dürtüsellik arasında bir ilişkinin olup olmadığı, öz denetim düzeyinin akıllı telefonların problemli kullanımını, dürtüselliği ve obeziteyi yordayıp yordamadığı incelenmiştir. Araştırmanın evrenini bir devlet üniversitesinde hazırlık sınıfında öğrenim gören 274 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Veriler kişisel bilgi formu, Tangney, Baumeister, & Boone (2004) tarafından geliştirilen ve Nebioğlu, Konuk, Akbaba, ve Eroğlu (2012) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Kısa Öz- Kontrol Ölçeği, Patton, Stanford, & Barrat (1995) tarafından geliştirilen ve Tamam, Güleç, ve Karataş (2013) tarafından Türkçe' ye uyarlanan Barrat Dürtüsellik Ölçeği Kısa Formu (BDÖ-11-KF) ve Kwon, Kim, Cho, & Yang (2013) tarafından geliştirilen ve Türkçe uyarlaması Noyan, Darçın, Nurmedov, Yılmaz ve Dilbaz (2015) tarafından yapılan Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği Kısa Formu aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analizi sırasında betimsel istatistikler, t testi, tek değişkenli varyans analizi (ANOVA), Kruskal Wallis, Pearson korelasyon ve basit doğrusal regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda öz denetim ile dürtüsellik arasında ve öz denetim ile akıllı telefon bağımlılığı arasında negatif ve anlamlı, dürtüsellik ile akıllı telefon bağımlılığı arasında ise pozitif ve anlamlı bir ilişkinin mevcut olduğu görülmüştür. Ancak, öz denetim ile beden kitle indeksi arasında ve dürtüsellik ile beden kitle indeksi arasında ise anlamlı bir ilişki bulunmamaktadır. Ayrıca, araştırma sonuçları öz denetimin akıllı telefon bağımlılığını ve dürtüselliği yordadığını ancak obezitenin bir yordayıcısı olmadığını göstermektedir.