Teknoloji ve toplumsal değişim ilişkisi: Toplumsal başkaldırı momentinde karşı-hegemonik iletişim platformları/medyaları

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, GAZETECİLİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BANU DURDAĞ

Danışman: NURCAN TÖRENLİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde "hızlı" toplumsal değişimlerle nitelendirilen teknoloji, tarihin itici gücü ve "daha katılımcı ve demokratik" bir toplumun kilit unsuru olarak gösterilmektedir. Yeni iletişim teknolojilerine, özellikle de internet ve enformasyon ve iletişim teknolojilerine ilişkin tartışmalar, bugün hâlâ büyük ölçüde daha demokratik bir toplum vaadi etrafında yinelenmektedir. "Dijital devrim", "dijital çağ" gibi kavramların eşlik ettiği söylemlerle birlikte, teknolojinin toplumsal yanlılıkları gizlenmekle kalınmıyor, aynı zamanda teknolojinin fetiş niteliği pekiştirilerek teknoloji ve toplumsal değişim ilişkisine dair sarih bir değerlendirme yapmanın önüne de geçilmiş olunuyor. Buna karşılık, toplumsal değişimi açıklamada teknolojiyi çözümleme dışı bırakmak ise, insan ve ürünü arasındaki diyalektik ilişkiselliğin yok sayılmasıyla bir başka açmaza neden olmakta. Bu çalışmada bu iki açmazı aşan, teknoloji ve toplumsal değişim ilişkisinde eleştirel ve bütüncül bir kavrayışı mümkün kılan diyalektik materyalist bir konumlanma ortaya koymak amaçlanmaktadır. Diyalektik materyalist konumlanmadan hareketle de Gezi'yi toplumsal değişimde bir moment olarak alıp, bu süreçte açığa çıkan karşı-hegemonik iletişim platformları/medyaları üzerine bir soruşturma yürütülecektir. Bu soruşturmayla da yeni iletişim teknolojilerinin özgürleşimci olanakları ve sınırlılıkları bağlamında ne gibi içerimlere sahip oldukları sorularına yanıt aranacaktır.