Tıbbi biyoteknolojik ürünler kapsamında Türkiye'de biyopolitika ve vatandaşlık uygulamaları

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Biyoteknoloji Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BAŞAK AKAR

Danışman: HAKAN YARDIMCI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, tıbbi biyoteknolojik ürünler kapsamında aşı ile ilgili teknolojik gelişmelerin ve siyasetin Türkiye'de biyopolitika ve vatandaşlık uygulamalarında yol açtığı değişimi ele almaktadır. Bu tez çalışmasında Türkiye'de biyopolitika uygulamaları bağlamında, modernite çerçevesinde aşı politikalarının toplumu, postmodernite çerçevesinde ise bireyi öncelediği ileri sürülmektedir. İkinci olarak, Türkiye'de vatandaşlık uygulamaları bağlamında modernite çerçevesinde aşı politikalarının klasik ulus devlet vatandaşlık anlayışını, postmodernite çerçevesinde ise tüketici vatandaşlık anlayışını benimsediği ileri sürülmektedir. Tezde, Türkiye'nin biyoteknoloji ile ilişkili politika belgeleri incelenmiş, yorumlayıcı analiz yöntemi benimsenmiştir. Çalışma içerik analizi ile desteklenmiştir. Analiz sonucunda, aşı konusunda, biyopolitika uygulamalarında yıllar içerisinde bireyin ön plana çıktığı, kamu sağlığı anlayışının farklılaştığı görülmüştür. Ayrıca, vatandaşlık uygulamalarına ilişkin politikalarda tüketici vatandaşa verilen önem artmış, aşı politikaları tüketicilik ve vatandaşlık arasında bireyin kurduğu bir dengeye evrilmiştir. Türkiye'de devletin aşı üreticisi konumundan, aşı tüketicisi ve sağlayıcısı konumuna geldiği, son dönem tıbbi biyoteknoloji ve aşı politikalarına ilişkin söylemler ile bu durumun değiştirilmek istenmektedir.