Tıp fakültesi öğrencilerinin kişiselleştirilmiş beslenme ile ilgili algı ve tutumlarının belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, GIDA METABOLİZMA VE KLİNİK BESLENME ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İCLAL SENA GEZER

Danışman: NURAY YAZIHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Beslenmeye bağlı risk faktörleri, Küresel Hastalık Yükü kapsamında en önemli risk faktörü olarak değerlendirilmektedir. Bu kapsamda, genel sağlık durumunun iyileştirilmesi amacıyla gerçekleştirilecek beslenme uygulamaları son yıllarda önem kazanmaktadır. Bireyler, genetik varyasyonlar ve metabolizma farklılıkları nedeniyle yaşam tarzı ve beslenme durumu değişikliklerine farklı yanıtlar vermektedirler. Bu nedenle, kişinin genetik profili, fenotipi, sağlık durumu, besin tercihleri ve çevresel faktörlere göre düzenlenmiş kişiselleştirilmiş beslenme önerilerinin, kronik hastalıkların önlenmesinde, yaş ve cinsiyete göre düzenlemiş genel beslenme önerilerinden daha etkili olabileceği düşünülmektedir. Bu gelişmeler ışığında, bireylerin genetik yapısından yola çıkılarak kişiselleştirilmiş beslenme önerileri oluşturulmaya başlanmıştır. Bu durum, hem medyadan hem de bilim dünyasından tartışmalı tepkiler aldığından, sağlık hedefli kişiselleştirilmiş beslenme kavramının geçerliliği, bugünkü durumu ve geleceğe yönelik bakış açıları hakkında uzman görüşlerine ihtiyaç vardır. Aynı zamanda, bu alanda yapılabilecek yönlendirmelerin mesleki uygulamalara entegrasyonunun sağlanması açısından, bu bilime yönelik algıların kavranması önem arz etmektedir. Araştırmalar, tüketicilerin doktorları sağlığın temel koruyucuları olarak gördüklerini belirtmektedir. Tıp doktorlarının, genetik temelli kişiselleştirilmiş beslenme önerileri konusunda algı ve tutumlarının öğrenim süresince nasıl etkilendiğinin kavranması ile birlikte bu konuda yapılabilecek düzenlemeler sayesinde, birey ve toplumun sağlık durumu üzerinde olumlu etkiler oluşturulabilir. Katılımcıların çoğu "nutrigenetik" terimi hakkında bilgi sahibi olmadıklarını belirtmiştir (% 75,0). Çalışmada, tıp fakültesi öğrencileri üniversite öğrenimi süresince genetik ve beslenme ile ilgili aldıkları eğitim düzeyini yetersiz bulmaktadır (%62,5). Bununla birlikte, tıp fakültesi öğrencileri, kişiselleştirilmiş beslenme uygulamalarında, sağlık ve genetik konularına dair aldıkları eğitimin etkisiyle uzman bireyleri referans göstermektedirler. Ulaşılan sonuçların, ülkemizde bireyin sağlık durumunun gözlenmesinde söz sahibi olan tıp doktorlarının, genetik ve beslenmeye dair algıları ve bu algının, öğrenim sürecinde nasıl etkilendiğinin anlaşılması aracılığı ile, bu konuda oluşturulabilecek eğitim programlarının literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Sözcükler: Kişiselleştirilmiş Beslenme, Nütrigenetik, Nütrigenomik, Tıp