Zihinsel engelliler sınıf öğretmenlerinin performans değerlendirilmesine ilişkin görüşler ve öneriler
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YUSUF OKUMUŞ
Danışman: İNAYET AYDIN
Özet:Bu arastırmanın amacı, zihinsel engelliler sınıf ögretmenlerininperformansının kimler tarafından degerlendirilecegi, performansdegerlendirmenin hangi sıklıkla yapılacagı, performans degerlendirmeölçütlerinin neler olması gerektigi, performansı düsüren etkenlerin neleroldugu, degerlendirmede dikkate alınması gereken yaklasımlar veperformans degerlendirme sonuçlarının kullanılacagı yerlere iliskin zihinselengelliler sınıf ögretmenlerinin, müdür, müdür yardımcıları ve ilkögretimmüfettislerinin görüsleri ve bu grupların görüsleri arasında anlamlı bir farkolup olmadıgını ortaya koymaktır. Arastırmada veri toplama aracı olarakanket uygulanmıstır. Türkiye'de bulunan yedi cografi bölgeden seçilen 14ilde görev yapan 129 müfettis, 12 müdür, 23 müdür yardımcısı ve 176zihinsel engelliler sınıf ögretmeni arastırma grubunu olusturmaktadır.Arastırmaya katılan grubun ortalamaları arasındaki farkların manidarlıgınısaptamak için; görev, kıdem ve mezun olunan bölüm degiskenine göreolusturulan grupların görüsleri ile ilgili varyans analizi yapılmıstır.Arastırma sonuçlarına göre; performans degerlendirmeninkimler tarafından yapılacagına iliskin verilen yanıtlarla görev, mezun olunanbölüm ve kıdem degiskeni arasında anlamlı bir iliski vardır. Müfettis, müdürve müdür yardımcılarının 1/3'ü degerlendirmenin müdür, müfettis ve müdüryardımcıları tarafından yapılmasını desteklemislerdir. Zihinsel engelliler sınıfögretmenleri ise degerlendirmenin beraber derse girdikleri ögretmen veyaözel egitim alanında egitim almıs müfettislerce yapılmasını istemislerdir.Performans degerlendirme hangi zaman aralıklarında yapılmalıdır? Sorusunaverilen yanıtlarla görev, mezun olunan bölüm ve kıdem degiskeni arasındaanlamlı bir iliski yoktur. Müdür, müdür yardımcısı, müfettis ve zihinselengelliler sınıf ögretmenlerinin yarıya yakını degerlendirmenin mevcutsistemdeki gibi yılda bir yapılması gerektigini belirtmislerdir.Görev degiskenine göre performans degerlendirme ölçütlerine iliskinolarak anlamlı bir fark bulunamamıstır. Müfettisler ve zihinsel engelliler sınıfögretmenleri ögrencinin basarılı oldugu yönleri takdir etme, ögrencilerinbireysel farklılıklarını dikkate alarak konuyu isleme, ögrencilerle saglıklıiletisim kurma gibi ölçütlerin degerlendirmede yer alması gerektiginibelirtmislerdir. Zihinsel engelliler sınıf ögretmenleri ise müfettislerinyukarıdaki görüslerine katılmakla beraber, çocugun engeli hakkında yeterlidüzeyde bilgi sahibi olma, ögretim yaparken ögrencilerin gelisim düzeylerinidikkate alma, ögrencilerin seviyelerine uygun bireysel egitim planı hazırlama,belirlenen davranıs degistirme teknigini uygulamasının degerlendirmeölçütleri içerisinde yer alması gerektigine tamamen katılmaktadırlar. Müdürlerise velilerle egitimin her asamasında etkili iletisim kurmayı, ögrencinin egitimsürecinde sabırlı olma gibi ölçütlerin degerlendirmeye katılması gerektiginibelirtmislerdir. Müdür yardımcıları ise ögrencinin egitimi sürecinde sabırlıolmayı birinci sırada, velileri ögrenci hakkında bilgilendirme ikinci olarak veüçüncü olarak ta ögrencilerin seviyesine uygun ders planı hazırlamaölçütlerinin degerlendirmeye katılması gerektigini belirtmislerdir.Performansı düsüren etkenler boyutunda gruplar arasında anlamlı birfark bulunamamıstır. Müdürler ve müfettisler alanla ilgili degisme vegelismeleri takip edememe, ögretmenin olumlu yanlarının takdir edilmemesiüzerinde dururken, ögretmenler bu maddelerin yanında araç gereçyetersizligini de önemli bulmuslardır. Degerlendirmede dikkate alınmasıgereken yaklasımlar boyutunda görev degiskenine göre anlamlı bir farkbulunamamıstır. Katılımcılar ögretmenlerin yaptıgı bilimsel yayınlarındegerlendirmeye katılmasını, ögretmenlerin degerlendirilmesinde okulyöneticilerinin fikrinin alınmasını üzerinde durmuslardır. Performansdegerlendirme sonuçlarının kullanılacagı yerlerin görev degiskenine göreanlamlı bir sekilde farklılastıgı görülmektedir. Müfettisler ile zihinsel engellilersınıf ögretmenleri (1-3) arasındaki farkın anlamlı oldugu, müfettislerinortalamalarının zihinsel engelliler sınıf ögretmenlerinden daha yüksek oldugugörülmektedir.