Farklı radyolojik incelemelerde pediatrik radyasyon dozlarının belirlenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Nükleer Bilimler Enstitüsü, Medikal Fizik Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TURAN ŞAHMARAN

Danışman: TURAN OLĞAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Pediatrik hastalarda beklenen uzun yaşam süreleri nedeniyle radyografik incelemelerden kaynaklı radyasyonun geç etkilerinin görülme olasılığı yetişkinlere göre 2-3 kat daha fazladır. Bu hastalardaki hücre sayısının yetişkinlere göre daha az olması ve hücrelerin radyasyon kaynaklı bölünme hızlarının yüksek olmasından dolayı, radyografik incelemelerin düşük dozda yapılması son derece önemlidir. Bu çalışmanın amacı farklı dijital sistemlerde gerçekleştirilen radyolojik incelemeler için radyasyon dozlarının belirlenmesidir. Pediatrik hasta doz ölçümlerinden önce tüm kullanılan x-ışın sistemlerinin uluslararası protokollere göre kalite kontrol testleri yapılmıştır. Pediatrik hasta doz ölçümleri tüp çıkışı ve termolüminesans dozimetre yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada 247 akciğer, 230 pelvis, 194 kafa ve 64 tane abdomen çekimi olmak üzere toplam 735 hastanın radyografik çekimlerden kaynaklı radyasyon dozu ölçülmüştür. Pediatrik hastalar Avrupa Komisyonu'nun yaş sınıflandırmasına göre 0-1, 1-5, 5-10 ve 10-15 yaş gruplarına ayrılmıştır. Her bir radyografik inceleme için etkin dozlar PCXMC 2.0 Monte Carlo programı kullanılarak hesaplanmıştır. Bu çalışmada 0-1, 1-5, 5-10 ve 10-15 yaş grupları için akciğer, pelvis, kafa ve abdomen incelemelerindeki tüp çıkışı yöntemi ile ölçülen ortalama giriş cilt dozları sırasıyla 96, 149, 164, 173 µGy; 244, 304, 330, 389 µGy; 270, 387, 422, 545 µGy; 193, 225, 309 ve 419 µGy olarak ölçülmüştür. Bu çalışmada elde edilen sonuçlar literatürde benzer incelemeler için verilen doz değerleri aralığındadır.