Yaşam hakkı ile işkence ve kötü muamele yasağı kapsamında cezasızlık sorunu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İNSAN HAKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GİZEM CEREN DEMİR KOŞAR
Danışman: ABDURRAHMAN SAYGILI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yaşam hakkı ile işkence ve kötü muamele yasağı ihlallerinin etkili şekilde cezalandırılmamaları cezasızlık sonucunu doğurmaktadır. Kasıtlı öldürmeler, üçüncü kişilerin her türlü saldırıları, işkence, kamu görevlilerinin kasıtlı yaralama eylemleri, kamu görevlilerinin ihmalleri sonucu gerçekleşen ölüm ya da yaralanmalar, kuvvet kullanımında sınırın aşılması gibi suçların tamamı cezasızlık olgusuna konu olmaktadır. Kamu görevlisinin yargılanması, orantılı bir biçimde cezalandırılması veya cezanın infazının sağlanması önünde engel teşkil eden düzenlemeler ile uygulamadaki aksaklıklar cezasızlık sonucuna yol açabilmektedir. Mevzuatta cezasızlığa zemin hazırlayan noktaların ve uygulama sorunlarının tespit edilmesi sorunun çözüme kavuşturulabilmesi açısından hayati önem taşımaktadır. Cezasızlığın önlenmesi, sorumluların bedel ödenmesini ve mağdurlar açısından gerekli giderimin sağlanmasını mümkün kılarken ayrıca toplum tarafından adalete duyulan güvenin sağlanması ile olası insan hakları ihlallerine yönelik caydırıcı bir etki doğmasına imkân verecektir. Çalışma kapsamında ilk bölümde, cezasızlık olgusunun etkili soruşturma yükümlülüğü ile ilişkisi incelenmekte cezasızlığın tespiti ve giderim yolları üzerinde durulmaktadır. Mevcut hukuk sisteminde cezasızlık sonucu doğuran ya da bu yönde araç olarak kullanılan durum ve kurumlar ikinci ve üçüncü bölümlerde inceleme altına alınmaktadır. Çalışma konusu Türk ulusal hukukuna özgülenmiş olup Devletin cezasızlıkla mücadele etme konusundaki anayasal yükümlülüğünün yerine getirilmesinde yol gösterici bir rol izlemeyi hedeflemektedir. Çalışmanın tamamında Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin tespitlerine her bir konu başlığı altında yer verilmektedir.