Bitirme ve parlatma işlemlerinin kompomer ve bulk-fill kompozit materyallerinin sitotoksisiteleri üzerine olan etkilerinin xcelligence sistemi ile değerlendirilmesi
Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, ÇOCUK DİŞ HEKİMLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CEREN ÇİMEN
Danışman: NURHAN ÖZALP
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Restorasyonlarda kullanılan materyallerin estetik, kullanımı kolay, klinik ömrü uzun, dayanıklı olmasının yanı sıra biyouyumlu olması beklenmektedir. Diş hekimliğinde yaygın olarak kullanılan rezin içerikli restoratif materyallerin zengin monomer içerikleri biyouyumluluk açısından sorgulanmalarına neden olmuştur. Polimerizasyon esnasında monomerlerin tamamı polimer yapıya katılamamakta ve artık monomer olarak bulunmaktadır. Bağlanmamış artık monomerleri elimine etmenin önemli yollarından biri restorasyon yüzeyine uygulanan bitirme ve parlatma işlemleridir. Bu tez çalışmasında, bitirme ve parlatma işlemlerinin kompomer ve bulk-fill kompozit materyallerinin insan diş eti fibroblastı hücreleri üzerine olası sitotoksik etkilerinin gerçek zamanlı hücre analizi yöntemi (xCELLigence Sistemi) ile değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada kompomer (Dyract XP Dentsply, Almanya) ve bulk-fill kompozit (FiltekTM Bulk Fill Kompozit, 3M ESPE GmbH, Seefeld, Almanya) restoratif materyalleri kullanılmıştır. Pleksiglas kalıplar kullanılarak hazırlanan örnekler diskler iki gruba ayrılmış ve bir gruba 12 bıçaklı tungsten karbid bitirme frezi (Meisinger, Düsseldorf, Almanya) ve Sof-Lex Disk (3M ESPE, St. Paul, MN, ABD) kullanılarak bitirme ve parlatma işlemleri uygulanmıştır; diğer gruba ise polimerizasyonu takiben herhangi bir işlem uygulanmamıştır. Ayrıca örnek diskler ile aynı ağırlıkta ve taban alanında olacak şekilde saf altın örnekler hazırlanmış ve altın örneklerin bulunduğu kuyucuklar kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Ardından xCELLigence sistemi (ACEA Biosciences, Inc., San Diego, CA, ABD) kullanılarak örnek disklerin insan diş eti fibroblastlarının canlılığı üzerine olan etkileri 72 saat boyunca incelenmiştir. Hücre canlılığı, cihazın ölçmüş olduğu hücre indeksi (CI) adı verilen bir parametre yardımıyla değerlendirilmektedir. Çalışmamızın sonucunda, • Dyract XP- grubunun 24., 48. ve 72. saatlerdeki CI değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulgulanmıştır (p≤0,001). • Sürenin artışı ile Dyract XP- grubunun CI değerleri başlangıç anına göre istatistiksel olarak anlamlı ölçüde azalış göstermiştir (p<0,001). • Dyract XP+ grubunun sadece 24. saatteki CI değeri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş göstermiştir (p=0,001), benzer bir şekilde bu grubun CI değeri sadece 0-24. saatler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş sergilemiştir. • Dyract XP+ grubu, bütün zaman aralıklarında Dyract XP- grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksek CI değerleri vermiştir. • FiltekTM Bulk Fill- grubunun CI değerlerinde hiçbir zaman aralığında kontrol grubu ile aralarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık görülmemiştir. • FiltekTM Bulk Fill- grubunun 48. Saatteki CI değeri başlangıç anına göre istatistiksel olarak anlamlı bir artış sergilemiştir (p<0,05); ancak bu değer 48-72. saatler arasında istatistiksel olarak anlamlı derecede düşüş göstermiştir (p<0,001). • FiltekTM Bulk Fill+ grubunun CI değerinin 24. saatte kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşük çıktığı bulgulanmıştır (p<0,05). Ancak 48. ve 72. saatlerde CI değerinin 24. saate göre artış gösterdiği ve kontrol grubu ile anlamlı bir fark bulunmadığı gözlemlenmiştir. • FiltekTM Bulk Fill+ grubunun CI değeri sadece 48-72. saatler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş göstermiş (p<0,05); diğer zaman aralıklarında ise istatistiksel olarak anlamlı bir değişim görülmemiştir. • Bitirme ve parlatma işlemlerinin bulk-fill kompozit grubunda hiçbir zaman aralığında gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermediği bulgulanmıştır. • Dyract XP- grubu FiltekTM Bulk Fill- grubuna göre bütün zaman aralıklarında istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük CI değerleri sergilemiştir. • Dyract XP+ ve FiltekTM Bulk Fill+ gruplarının CI değerleri arasında hiçbir zaman aralığında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. • Dyract XP- grubunda 24., 48. ve 72. saatlerde hücre canlılığının %70'in altına düştüğü; diğer üç grupta bütün zaman aralıklarında hücre canlılığının %70'in üzerinde seyrettiği bulgulanmıştır. Bitirme ve parlatma işlemlerinin Dyract XP kompomerlerin biyouyumluluğunu arttırmada önemli rolü bulunmaktadır. Ayrıca her iki rezin içerikli restoratif materyalde de uzun dönemde meydana gelebilecek restorasyonda renklenme, aşınma, sekonder çürük gibi problemlerin önüne geçilebilmesi adına bitirme ve parlatma işlemlerinin uygulanmasının gerekli olduğu düşünülmektedir.