Bağlayıcı ajanların amalgamın bağlanma kuvvetlerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, DİŞ HASTALIKLARI VE TEDAVİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEVİM GÜR
Danışman: YILDIRIM HAKAN BAĞIŞ
Özet:91 ÖZET Bağlayıcı Ajanların Amalgamın Bağlanma Kuvvetlerine Etkisi Bu çalışmanın amacı, beş farklı adeziv, bir rezin modifiye cam iyonomer ve kimyasal olarak polimerize olan bir kompozit rezinin, amalgam dolgular altında bağlayıcı ajan olarak kullanarak, amalgamın bağlanma kuvvetlerine ve mikrosızıntı üzerine etkilerini değerlendirmektir. Bu amaç için, 200 adet üçüncü molar insan dişi kullanıldı, iki aşamada yapılan bu in vitro çalışmada; Çalışmanın ilk kısmında farklı adeziv sistemler kullanarak amalgamın dentine makaslama dayanımının in vitro incelenmesi için, 120 molar diş, 15 dişten oluşan 8 gruba ayrıldı. İçinde kimyasal olarak polimerize olan akrilik rezin bulunan aynı ebattaki (3 cm çapında, 2,5 cm yüksekliğinde) silindirik bloklara, dişler vertikal olarak köle seviyesinin 1 mm üzerinde olacak şekilde gömüldü. Hazırlanan dişler, okluzalden dentin açığa çıkacak şekilde kronun 1/3'ü kesildi ve düz dentin yüzeyleri elde edildi. Örneklerde standart smear tabakası ve adezyon yüzeyi oluşturmak için 600 gritlik silikon karbit diskler uygulandı. Dişlerin kesilen düz yüzeylerine amalgamı kondanse edebilmek için 5 mm çapında, 3 mm yüksekliğinde pirinç kalıplar hazırlandı. Pirinç kalıpların amalgamdan kolayca ayrılabilmesi için, kalıbın iç yüzeyini tamamen örtecek şekilde 0,5 mm kalınlığında, pirinç kalıpla aynı yükseklikte plastik pipetler yerleştirildi. Gluma One Bond, Optibond Solo, Vitremer, Alfacomp (ilgili adeziv ile), Clearfil Liner Bond 2V, Panavia F, Amalgambond Plus adezivleri üretici önerileri doğrultusunda hazırlanan diş yüzeyine uygulandı ve bu diş yüzeyine yerleştirilen pirinç kalıp içine amalgam (Tytin) kondanse edildi. Örnekler 24 saat sonra pirinç kalıplardan uzaklaştırıdı. Etüvde 37°C distile suda en çok 7 gün bekletilen örnekler, 5±2°C de 60 s, 55±2°C de 60 s olmak üzere 100 kez termal siklusa tabi tutuldu. Test örnekleri taşıyan akrilik kaideler, Instron cihazında, makaslama düzeneğine yerleştirilerek 1 mm/dk hızla yükleme yapıldı. Bütün örneklerin kırılma anındaki maksimum kuvvet değerleri Newton biriminde kaydedildi. Çalışmamızda gruplar arası farklılıklar istatistiksel olarak Varyans analizi ve Duncan testi ile belirlendi. In vitro çalışmanın ikinci kısmında amalgam dolgu altına uygulanan farklı adeziv sistemlerin mikrosızıntı üzerine etkileri incelendi. Çalışmada rastgele 8 gruba ayrılan toplam 80 adet üçüncü molar insan dişi kullanıldı. Dişlerin bukkal yüzeylerine 2 mm derinliğinde tamamı mine sınırları içinde olacak şekilde standart Black V kaviteler açıldı. Kavitelere Gluma One Bond, Optibond Solo, Vitremer, Alfacomp (ilgili adeziv ile), Clearfil Liner Bond 2V Panavia F, Amalgambond Plus adezivleri üretici önerileri doğrultusunda uygulandıktan sonra, dişler amalgamla(Tytin) restore edildi. Amalgam yüzeyini düzeltmek için yumuşak profilaksi lastiği minimal basınçla uygulandı. Hazırlanan örnekler 37°C ısıda distile suda 24 saat etüvde bekletildikten sonra 5±2°C de 60 s, 55±2°C de 60 s olmak üzere 200 kez termal siklusa tabi tutuldu. Tüm gruplardaki dişlerin apeks bölgeleri kimyasal olarak polimerize olan kompozitle kapatıldı. Restorasyon ve 2 mm çevresi haricinde dişlerin tüm yüzeyleri iki kat tırnak cilası ile örtüldü. Kurumasını bekledikten sonra % 0,5' lik bazik fuksin boyasında 24 saat 37°C de etüvde bekletildi, örnekler suda yıkandıktan sonra, standart kalıplarda kimyasal olarak92 polimerize olan şeffaf akrillere gömüldü. Şeffaf akril içerisinde gömülen dişlerin, kesim cihazı ile mesio-distal yönde kesitleri elde edildi. Tüm kesitlerin fotoğrafları çekildi. Bilgisayar ortamında, okluzal ve gingival kavite sınırlarında olmak üzere iki bölgede mikrosızıntı değerleri incelendi. Okluzal ve gingival bölgedeki sızıntı farklarının istatistiksel olarak değerlendirilmesinde Kruskal-VVallis testi ve Mann- Whitney U testi kullanıldı. Makaslama dayanım deney sonuçlarına göre, en yüksek değer 13,11 MPa ile U.Grubunda, en düşük değer ise, 3,64 MPa ile 1.2. Grubunda tespit edildi. Çalışmamızda Duncan testi sonuçlarına göre, makaslama dayanım değerleri karşılaştırıldığında 1.1. Grup (Gluma One Bond) ile 1.2.Grup (Optibond Solo), 1.3.Grup (Vitremer) ile 1.4.Grup (Alfacomp), 1.5.Grup (Clearfil Liner Bond 2V) ile 1.6.Grup (Panavia F) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı. Diğer tüm gruplar makaslama dayanım değerleri yönünden istatistiksel olarak farklı sonuçlar sergilemişlerdir (p 0,05). Anahtar Sözcükler: Amalgamın bağlanma kuvvetleri, bağlayıcı ajanlar