TUTARLI BULANIK KÜMELER VE KARAR VERME UYGULAMALARI

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EZGİ TÜRKARSLAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Mehmet Ünver

Eş Danışman: Jun Ye

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Belirsiz ve birbirleri ile çelişen bilgileri başarılı bir şekilde matematiksel olarak modelleye- bilen bulanık küme kavramı, bu özelliğinden dolayı çok kriterli karar verme problemlerinin çözümünde yaygın olarak kullanılan bir kavramdır. Bu tezin amacı ortamdaki belirsiz bil- giyi daha iyi modellemek amacıyla yeni bir bulanık küme kavramı ortaya koymak ve çok kriterli karar verme problemlerinin çözümü için yeni karar metotları önermektir. Tez şu şekilde düzenlenmiştir: Birinci bölüm bulanık küme teorisinin tarihsel süreci, önemi ve çok kriterli karar verme teorisi ile ilişkisine ayrılmıştır. İkinci bölümde bulanık küme teorisi ile ilgili temel tanım ve örneklere yer verilmiştir. Tezin orijinal kısmını üçüncü ve dördüncü bölümler oluşturmaktadır. Üçüncü bölümde yeni bir bulanık küme genelleştirmesi olan tutarlı bulanık küme teorisi kurulmuş, tutarlı bulanık kümeler için korelasyon katsayısı ve kosinüs benzerlik ölçüsü kavramları önerilmiş ve bu kavramlar yardımıyla bir çok periyotlu tıbbi teşhis problemi çözülmüştür. Dördüncü bölümde, tutarlı bulanık kümeler için çapraz entropi ve sinüs entropi ölçüsü kavramları üzerine çalışılmış ve bu iki kavram VIKOR (VIseKriterijumska Optimizacija I Kompromisno Resenje) metoduna entegre edilerek bir çok kriterli karar verme problemi çözülmüştür. Son bölümde ise tezin genel bir değerlendirmesi yapılmıştır.