Nano-kalsiyum borat formunda uygulanan borun ayçiçeği bitkisinin gelişimi ile bor alımına etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TOPRAK BİLİMİ VE BİTKİ BESLEME ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURCU AYDOĞAN
Danışman: Aydın Güneş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bor (B), bitki türlerinin çoğunda floem kanalında hareketliliği en zor olan besin elementlerinden biri olup, B eksikliği öncelikle bitkilerin en genç kısımlarında, büyüme uçlarında ve özellikle de meyvelerinde ortaya çıkmaktadır. Bu nedenle B'un bitkide taşınımını iyileştirecek stratejiler geliştirilmelidir. Bu çalışmada, B noksanlığı olan iki farklı pH'ya (asidik ve alkalin) sahip toprakta sera koşullarında yetiştirilen ayçiçeği bitkisine (Helianthus annuus L.) topraktan uygulanan nano boyutta kalsiyum boratın (Nano B), bitki gelişimi ve B alımına etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla ayçiçeği bitkisine ekim öncesinde topraktan 0 ve 5 mg B kg-1; Nano B, Etidot-67 ve Kolemanit formunda uygulanmıştır. Deneme tesadüf parselleri deneme desenine göre, 4 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Yaklaşık 8 haftalık gelişme periyodu sonucunda bitkiler toprak yüzeyinden kesilmiş, yaş ve kuru ağırlıkları belirlenmiştir. Aksamlara ayrılan (genç yaprak, yaşlı yaprak ve gövde) bitki örneklerinde toplam B ve Ca konsantrasyonları belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, bitkinin yaş ve kuru ağırlığı bakımından B kaynakları ile kontrol arasında bir fark olmadığı; fakat tüm bor kaynaklarının kontrole göre bitkinin genç ve yaşlı yaprak toplam B konsantrasyonlarını arttırdığı belirlenmiştir. Bununla birlikte alkalin karakterli toprakta yaşlı yapraklarda ve asidik karakterli toprakta gövdede B konsantrasyonları bakımından Nano B uygulamasının öne çıktığı belirlenmiştir. Bitki aksamları arasında Ca konsantrasyonu bakımından B kaynakları ile kontrol arasında genel olarak bir fark olmadığı belirlenmiştir. Çalışmada kullanılan Nano B gibi yeni nesil gübre kaynaklarının/teknolojilerinin farklı bitki türleriyle de denenmesi tarafımızdan önerilmektedir.