Mitokondri genomundan evrimsel olarak nükleer genoma transfer olan genlerde kodon kullanım farkına bağlı mutasyon etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Biyoteknoloji Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDULLAH OLGUN

Danışman: LEVENT ÖZBEK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Mitokondri genomu evrimsel süreç boyunca yatay gen transferiyle nükleusa transfer sonucu küçülmüstür. nsan mitokondri DNA'sı (mtDNA) sadece 13 proteini kodlar. Reclinomonas americana (R. americana) mtDNA'sı var olan en büyük mitokondri genomlarından biridir ve mtDNA'sının evriminin çok erken evrelerini temsil eder. nsan mitokondri DNA'sı standart genetik kod kullanan R. americana mtDNA'sından farklı kod kullanır. Bu çalısmada; i) R. americana ve insan mtDNA'sı, ii) R. americana mtDNA'sı tarafından kodlanan oksidatif fosforilasyon komplekslerinin 25 altbirimiyle bunların insandaki mitokondriyal ve nükleer ortologları nükleotid ve amino asit düzeylerinde karsılastırılmıstır. Bu organizmaların mtDNA'ları arasında, sadece, COX3 geninin de bir kısmı olan çok küçük bir bölgede benzerlik bulunmustur. Protein seviyesindeki benzerlik DNA'ya göre çok daha fazla korunmustur. R. americana mtDNA genlerinin insandaki nükleer ortologları mitokondriyal ortologlara göre çok daha fazla benzerlik göstermektedirler. Bu çalısmanın sonuçlarına göre mtDNA'sının nükleer DNA'ya göre daha yüksek mutasyon hızı oldugu, insan mitokondriyal genetik kodunun evrimsel olarak degisiminin mutasyonel etkilerinin oldugu ve bu degisimin muhtemelen mitokondriyal genomun nükleusa transferindeki engellerden biri oldugu ileri sürülebilir. Anahtar Kelimeler: Mitokondri DNA'sı (mtDNA), Reclinomonas americana, Genetik kod, Gen transferi, Mutasyon