Toplumsal cinsiyetin nezaket stratejilerindeki görünümü: Farsça ve Türkçe konuşucuları üzerinde bir inceleme

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, DİLBİLİM ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALI SERAJ

Danışman: SILA AY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Konuşma ve iletişimde önemli konulardan biri, nezaket olarak belirlenmiştir. Bu çalışmada, İran vatandaşları olan kadın ve erkekler ile Türk vatandaşları olan kadın ve erkekler arasında ayrı ayrı gruplarda nezaket açısından karşılaştırma yapılmıştır. Nezaket konusu ele alınarak hem, cinsiyetler arası bir karşılaştırma yapılmış, hem de iki farklı ülke vatandaşları olan kişiler arasında bir kıyaslama sunulmuştur. Bu kıyaslama da sadece toplumsal cinsiyet unsuru değil, oluşturulan gruplarda tanışıyor olup olmama unsuru da ele alınarak nitel bir sonuca varılmıştır. Çalışma karma ve tek toplumsal cinsiyet (kadın/erkek) içererek, 12 grup, 72 kişiden oluşmuştur. Bu çalışmanın yöntemi gözlem-kayıt olarak belirlenmiş, çalışma verileri Tebriz (İran) ve Ankara (Türkiye) den toplanmıştır. Veriler, Brown ve Levinson (1978, 1987) ayrıca Leech (1983) nezaket ilkelerinden yola çıkarak analiz edilmiştir. Bu çalışmada olumlu nezaket kadınların hemcinsleriyle olan konuşmalarında tercih ettikleri ilke olarak belirlenmiştir. Ancak bu durum erkekler grubunda değişiklik göstermektedir.