Ankara Üniversitesi fakülte kütüphanelerinde derme geliştirme çalışmaları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, KÜTÜPHANECİLİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA KARATAŞ
Danışman: FATOŞ SUBAŞIOĞLU
Özet:ÖZET Üniversite kütüphaneleri, üniversitedeki eğitim-öğretim ve araştırma gereksinimlerine uygun derme oluşturmak ve geliştirmekle görevlidir. Gelişmiş ülkelerde üniversite kütüphaneleri, kullanıcı gereksinimlerine uygun nicelik ve nitelikte düzenli derme geliştirmek amacıyla derme geliştirme politikası hazırlamakta ve uygulamaktadırlar. Derme geliştirme politikası yönergeleri; politikanın hazırlanma amacı, dermenin mevcut durumu, seçim, seçim kriterleri, seçim politikası, özel materyal türleri edinme, sağlama, elektronik derme, derme değerlendirme, ayıklama ve koruma konularında yapılacak işlemler ile uyulması gerekli ilkeleri içermektedir. Araştırmanın amacı, Ankara Üniversitesi Fakülte kütüphanelerinde, politika eksikliği nedeniyle niteliksiz gelişen dermenin kullanıcı gereksinimlerini karşılamada yetersizliğini doğrulamaktır. Ayrıca fakülte kütüphanelerinin, derme geliştirme politikası gereksinimi de belirlemektir. Fakülte kütüphanesi yöneticilerine uygulanan anket, dermenin politika eksikliğinden düzensiz geliştiğini desteklemektedir. Ankara Üniversitesi Fakülte kütüphanelerinde basılı derme yeterince güncel değildir. Çoğunlukla, bağışlarla gelişen kütüphane dermelerinde çok sayıda ayıklanması gereken materyal vardır. Ayıklanması gereken materyal, fiziksel alanları yetersiz olan ve az sayıdaki personeli ile hizmet veren fakülte kütüphaneleri için zaman ve emek kaybına neden olmaktadır. Fakülte kütüphanelerinin yetersiz bütçesi, derme geliştirmede işbirliği olmamasından dolayı da verimli kullanılamamaktadır. Satın alma ve teknik hizmetler, tek merkezden yapılmadığı için aynı işler defalarca her kütüphanede yapılmaktadır. Fakülte kütüphaneleri, kendi dermeleri dışında çevre kütüphane dermelerine de erişim sağlayarak üniversite kullanıcılarının hizmetine sunmamaktadır. Fakülte kütüphanelerinin elektronik derme ile çağdaş kullanıcı hizmetleri vermesi gerekmektedir. Elektronik kaynaklar, kütüphanelere yeni yeni edinilmektedir. Kullanıcılar, dermenin güncel ve kapsamlı olmaması nedeniyle aradığı bilgilere ulaşamamaktadır. Dermenin yetersizliği, doğal olarak bu dermenin kullanımı ile verilen hizmetlerin de yetersiz kalmasına neden olmaktadır. 196Araştırmada, derme geliştirme politikası ile ilgili kavramlar ve konunun önemi açıklandıktan sonra, dağınık yerleşimi ve dermesindeki materyal türleri ile Ankara Üniversitesi Fakülte Kütüphanelerine benzerlik gösteren dış ülke üniversite kütüphanelerinin derme geliştirme politikası yönergeleri değerlendirilmektedir. Yine, araştırmada, Fakülte kütüphanelerinin derme geliştirme çalışmalarına bütüncül yaklaşımlı ve dış ülkelerdeki politika yönergelerine benzer bir model derme geliştirme politikası önerilmektedir. Bu politika yönergesi, fakülte kütüphaneleri yönetici ve çalışanlarına, derme geliştirmedeki görev ve sorumluluklarını açıklamaktadır. Sonuçta; "Ankara Üniversitesi Fakülte kütüphanelerinde derme geliştirme politikası eksikliği nedeniyle derme, kullanıcı gereksinimini karşılamada yetersizdir" hipotezi doğrulanmaktadır. Ankara Üniversitesi Fakülte Kütüphanelerinin derme geliştirme çalışmalarım, hazırlayacakları veya önerilen politika modeline uygun yürütmesine üniversite yönetimi tarafından da destek verilmesi gerekmektedir. ANAHTAR KELİMELER: Derme Geliştirme, Derme Geliştirme Politikası, Üniversite Kütüphaneleri, Derme Geliştirme Çalışmaları, Ankara Üniversitesi Fakülte Kütüphaneleri. 197