Erich Fromm düşüncesindedeğerler ve eğitim

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İREM SENA KÖKTÜRK

Danışman: Hasan Haluk Erdem

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma amaç olarak modernizm ve postmodernizmin etkisinde kalan dünyada yaşayan Erich Fromm'un eserlerinde var olan değer felsefesini irdelemeyi ve eğitim ile olan ilişkisini ortaya koymayı hedeflemiştir. Bir filozof, bir sosyolog, bir ruh bilimci olan Fromm'un içinde bulunduğu dönem ve kendinden sonraki dönemlerde toplumun bir parçası ve uyum sağlayıcısı olan insana özgü temellendirmeleri, önermeleri ve bunu eğitimle bağdaştırmasına dair görüşlerinin sunulması ve incelenmesi bu çalışmanın amaçlarındandır. Bu çalışma ile Fromm'un eserlerinde insan ve toplum incelemesi ile ortaya koyduğu değer ve değerleri gerek kendi yazınları gerekse onun çerçevesinde incelemelerle ortaya konmuş araştırmalar ile görünür hale getirmek hedeflenmektedir. Bu çalışma nitel bir çalışma olarak planlanıp önce Türkçe literatür taramasına gidilmiştir. Bu taramaya Erich Fromm'u daha anlaşılır ve derin inceleyebilmek adına önce hayatı ele alınıp sonrasında kuramını temel kavramları içerik analizi yöntemiyle yorumlanmış ve araştırmanın amacına yönelik değer anlayışı ve değerleri Erich Fromm'un düşünce sistemi içerisinde sunulmuştur. Araştırma sırasında edinilen bilgiler Fromm'un psikanalist olarak çıktığı yolculuğunda değişen düşünce sisteminin incelenmesine olanak sağlamıştır. Fromm'u diğer ruh bilimcilerden ayıran aynı zamanda sosyoloji ve felsefeye ilişkin yaptığı araştırmalar ve ortaya koyduğu düşünceler olmuştur. Fromm için eğitimin ailede başladığını ve ailenin aynı zamanda toplumun kuruluşunda en önemli düzen verici olduğunu düşündüğü görülmüştür. Aynı zamanda Erich Fromm değerleri sadece dini öğelerle açıklamayı bırakıp insanın duygu dünyası üzerindeki anlamlandırmaları da sunmuştur. Çağdaş topluma geçiş sürecinde kendini tanıma ve doğayla ayrışmasında gücünü bulma arayışında olan insan çareyi yine eğitimde bulmuştur. Erich Fromm gibi çok yönlü düşünürlerin çağdaş toplum eleştirileri ve düşünceleri eğitimde bazen köklü bazen de küçük değişiklikler ortaya koymuştur. Bir toplumun üyesi olabilmenin birincil şartı olan toplumun kültürü ve dolayısıyla değerleri önce aile sonra da eğitim ile yeni nesillere aktarılabilmiştir. Fromm'un kuramının temelini oluşturan özgürlük ve bunun devamında gelen değerler eğitimin şekillenmesi için en büyük araçtır. Bu araçların daha anlaşılır ve düzenlenebilir hale gelebilmesi ise ancak Erich Fromm gibi çok yönlü düşünürlerin bilinirliği ve araştırılması ile mümkün olacaktır.