Medial orbital protrüzyonun canalis ethmoidalis anterior ile ilişkisi ve klinik önemi: Radyoanotomik çalışma
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, ANATOMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATİH ÇANKAL
Danışman: İBRAHİM TEKDEMİR
Özet:ÖZET MEDIAL ORBITAL PROTRÜZYONUN CANALIS ETHMOIDALS ANTERIOR İLE İLİŞKİSİ VE KLİNİK ÖNEMİ: RADYOANATOMİK ÇALIŞMA Arteria ethmoidalis anterior, canalis ethmoidalis anterior içerisinde seyreden, konvansiyonel ve fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahisi sırasında hem lokalizasyonu belirleyen bir referans noktası olarak, hem de işlem sırasında olası hasarında orbital ve intrakranial önemli komplikasyonlara yol açması veya bu işlemler esnasında ciddi epistaksisin sebebi olması bakımından önemli bir yapıdır. Orbita içerisinde arteria ophtalmica'dan ayrılan bir dal olan arteria ethmoidalis anterior; foramen ethmoidale anterius yolu ile etmoid sinüs içerisine geçerek canalis ethmoidalis anterior vasıtası ile etmoid çatıya ulaşır. Bilgisayarlı tomografi son yıllarda özellikle koronal planda konvansiyonel radiografiye sağladığı önemli üstünlükle sinüs ve orbita hastalıkları ile operasyonu ilgilendiren varyasyonlar ile ilgili tanının önemli bir parçasını oluşturmuştur. Orbita medial duvarı anteriorunda bulunan foramen ethmoidale anterius'un lokalizasyonu ve canalis ethmoidalis anterior'un seyri çeşitli varyasyonlar gösterir. Orbita medial duvarında bir diğer anomali de duvarın çeşitli noktalarda etmoid sinüs içerisine bulging ve protrüzyon göstererek orbital içeriğin etmoid sinüs içerisine uzanmasıdır. Bu iki yapının ilişkisi literatürde daha önce incelenmemiştir. Çeşitli paranazal sinüs şikayetleri ile BT istenen 600 hastaya aksial ve koronal düzlemde 1 mm kesit kalınlığında incelemeler yapılmış, orbita medial duvarı koronal düzlemde superior ve inferior olarak, transvers düzlemde dört eşit kadrana ayrılarak protrüzyonların ve canalis ethmoidalis anterior'un lokalizasyonları araştırılmıştır. Canalis ethmoidalis anterior'un 37özellikle ikinci %'lük ve daha sonra üçüncü %'lük kadranda yerleştiği tespit edilmiş, protrüzyon lokalizasyonu ile canalis ethmoidalis anterior'un bulunduğu kadran arasında istatistiksel ilişki saptanmıştır. Kemik yapıdaki zayıf bir noktadan gerçekleşmesini beklediğimiz orbital protrüzyonun özellikle canalis ethmoidalis anterior'u ilgilendiren lokalizasyonunun bilinmesinin, sinüs cerrahisi sırasında gerçekleşebilecek komplikasyonların önlenmesi açısından önemli olduğu düşünülmüştür. BT bu ilişkiyi ortaya koymada tam ve yeterli tanı aracıdır. Anahtar Kelimeler: Bilgisayarlı Tomografi (BT), canalis ethmoidalis anterior, orbital protrüzyon, cellulae ethmoidales, radyoanatomi 38