Akut myeloid lösemide beta katenin proteininin düzenlediği genlerin genom ebadında incelenmesi ve olası ilaç hedeflerinin belirlenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Biyoteknoloji Enstitüsü, Biyoteknoloji Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TÜLİN ÖZKAN

Danışman: ASUMAN SUNGUROĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Akut Myeloid Lösemi (AML), erken hematopoetik kök hücrelerde gerçekleşen bir dizi genetik değişiklik sonucunda normal hematopoetik büyüme ve farklılaşmanın bozulması, kemik iliği ve periferik kanda çok sayıda anormal olgunlaşmamış myeloid hücrenin (myeloblast) birikimi ile karakterize olan bir hastalıktır. Wnt/beta katenin sinyal yolağı, embriyogenez esnasında kök hücre düzeyinde hücrenin kaderine ilişkin kararları kontrol eden, evrimsel olarak korunmuş bir sinyal iletim yolağıdır. Hem erken embriyolojik dönemde hem de çeşitli kanser türlerinde aktive olduğu bilinen Wnt sinyal ileti yolu son yıllarda kanser araştırmacıları tarafından oldukça dikkat çekmeye başlamıştır, çünkü bu sinyal yolağındaki birçok genin neoplastik transformasyona neden olduğu bilinmektedir. Bu sinyal yolağında merkezi rolü ß-katenin oynar. ß-katenin sitoplazmada bulunan bir protein olup, Wnt sinyal aktivasyonu ile çekirdeğe taşınır. Böylelikle çoğu onkogen olan pek çok genin transkripsiyonunu aktive eder. ChIP-chip metodu, hücrelerde meydana gelen DNA-protein etkileşimlerini belirlemek için kromatin immunopresipitasyonunu (ChIP) mikrodizinlerle (chip) kombine eden yeni bir metottur. Genom boyunca transkripsiyon faktör hedeflerini veya kromatin modifikasyon bölgelerini belirlemek için ideal bir yaklaşım haline gelmiştir. Bu araştırmada AML hastalarında artmış ß-katenin proteininin çekirdeğe girdikten sonra genom boyunca hangi promotor bölgelere bağlandığı ChIP-chip yöntemiyle araştırılmıştır. Bu amaçla b-katenin gen ekspresyonu yüksek olan AML hastalarının CD34+ hematopoetik kök hücrelerinin primer kültürleri yapılmış, bu hücrelerde ChIP-chip metoduyla b-katenin proteininin genomik DNA'da hastalarda yaklaşık 16.834 hedef gen, sağlıklılarda yaklaşık 8.788 hedef gene bağlandığı tespit edilmiş ve ilk kez genom ebadındaki olası bütün hedef genlerin profili çıkarılmıştır.