Bir üniversite hastanesindeki hemşirelerin örgütsel vatandaşlık davranış düzeylerinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SAĞLIK KURUMLARI YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2008

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HÜSEYİN GEÇER

Danışman: AFSUN EZEL ESATOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, örgütsel vatandaşlık davranışını etkileyen sosyo-demografik faktörler ve etkileme derecelerini belirlemektir. Araştırmanın evrenini Karadeniz Teknik Üniversitesi Farabi Hastanesi'nde çalışan hemşireler oluşturmaktadır. Araştırmada örneklem seçilmemiş, anketler 380 hemşirenin (evrenin % 90,4'ü) sorumlu hemşireleri tarafından doldurulmuştur. Araştırmada, Konovsky ve Organ tarafından (1996) geliştirilen ve Türkçe'ye Erdem (2003) tarafından çevrilip uygulanan örgütsel vatandaşlık davranışı anketi kullanılmıştır. Araştırmanın anket uygulama kısmı, 10.05.2008 tarihinde başlayıp 01.07.2008 tarihinde bitirilmiştir. Elde edilen verilerin istatistiksel analizi ile örgütsel vatandaşlık davranışını tanımlayan beş boyut ortaya çıkmıştır. Bunlar; özverili olma, nezaket, bilinçli olma, erdemli olma ve centilmenliktir.Özverili olma ve nezaket ve erdemli olma boyutundaki davranışlarda yaş değişkeninin istatistiksel fark yarattığı belirlenmiştir. Özverili olma ve erdemli olma boyutundaki davranışları göstermeye yaşlı hemşirelerin; nezaket boyutundaki davranışları göstermeye ise genç hemşirelerin daha fazla eğilimli olduğu saptanmıştır. Hastanede çalışma süresi değişkeni ile örgütsel davranış ana boyutu, nezaket ve centilmenlik boyutları arasında istatistiksel anlamlı fark belirlenmiştir. Bu boyutlardaki davranışları göstermede, 6?10 yıl arası süredir hastanede çalışan hemşirelerin daha eğilimli olduğu saptanmıştır. Görevde çalışma süresi değişkeni ile nezaket ve erdemli olma boyutları arasında istatistiksel anlamlı farklılık belirlenmiştir. Nezaket boyutundaki davranışları beş yıl ve daha az süredir çalışan hemşirelerin; erdemli olma boyutundaki davranışları ise 11 yıl ve daha üzeri süredir çalışan hemşirelerin göstermeye daha eğilimli olduğu saptanmıştır. Medeni durum değişkeni ile özverili olma, nezaket ve erdemli olma boyutlarındaki davranışlar arasında istatistiksel anlamlı farklılık belirlenmiştir. Özverili olma ve erdemli olma boyutundaki davranışları göstermeye evli hemşirelerin; nezaket boyutundaki davranışları göstermeye ise dul-boşanmış hemşirelerin daha eğilimli olduğu saptanmıştır. Öğrenim durumu değişkeni ile özverili olma ve erdemli olma boyutlarındaki davranışlar arasında istatistiksel anlamlı farklılık belirlenmiştir. Her iki boyuttaki davranışları göstermede, lise mezunu hemşirelerin yüksekokul mezunu hemşirelere nazaran daha eğilimli oldukları saptanmıştır.Örgütsel vatandaşlık davranışını, işgörenlerin sosyo-demografik özelliklerinin etkilediği saptanmıştır. Örgütsel vatandaşlık davranışı görülme düzeyinin yükseltilmesi için tasarlanan uygulamalarda sosyo-demografik özelliklerin (yaş, kurum kıdemi, mesleki kıdem, medeni durum, öğrenim durumu) etkisinin göz önünde bulundurulmasının yararlı olabileceği düşünülmektedir.