Hemşirelikte etik eğitimi ve örnek bir müfredat geliştirme
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, TIP TARİHİ VE ETİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEYHAN DEMİR KARABULUT
Danışman: SERAP ŞAHİNOĞLU KUŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Hemşirelik, insanların sağlığını geliştirme ve hastanın bakımını sağlama isteği ile ortaya çıkmış ve bir toplum hizmeti olarak uzun yıllar varlığını korumuştur. İnsanların bakım alma ile ilgili tercihleri, birbirleriyle yarışan talepleri, değerleri ve kısıtlı kaynaklar düşünüldüğünde "en iyiyi" elde etmek ve uygulamak için hemşireler zor seçimlerle karşı karşıya kalabilmektedirler. Bu durumda hemşirelik etiği, hemşirelik uygulaması için kılavuz görevi görmektedir. Bu nedenle hemşirelik etiğinin eğitimi, hemşirelik öğrencileri için büyük önem arz etmektedir. Hemşirelikte etik eğitimi ile hemşirelerin etik sorunların farkında olması ve bu sorunlar karşısında bir tutum geliştirecek bilgi ve beceriye sahip olması beklenmektedir. Bu durum ancak hemşireliğe özel olarak hazırlanmış, kapsamı/içeriği dikkatle düşünülmüş ve planlanmış bir etik eğitimi ile mümkündür. Bu tez, mevcut hemşirelik lisans programlarında yer alan etik dersinin, eğitimcilerin görüş ve önerileri doğrultusunda analizinin yapılarak ülkemizde hemşirelikte etik eğitimine kılavuz niteliğinde olacak örnek bir müfredat geliştirmek ve öneride bulunmak amacıyla iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Birinci aşaması, eğitimcilerin görüş ve önerilerinin yer aldığı ihtiyaç analizi bölümü olması nedeniyle betimsel tipte niceliksel bir araştırmadır. İkinci aşaması ise hemşirelikte etik eğitimine yönelik müfredat geliştirme aşaması olmasından kaynaklı metodolojik bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, Türkiye sınırları içerisindeki hemşirelik lisans programlarının bulunduğu üniversitelerin hemşirelik bölümü eğitimcileri oluşturmuş ve bu bağlamda 1000 eğitimciye elektronik posta aracılığıyla elektronik anket linki gönderilmiştir. Uygulama 200 katılımcı ile tamamlanmıştır. Verilerin analizinde frekans ve yüzdesel dağılımlar Ki-Kare, Fisher's Exact testi ve Pearson Ki-Kare testi kullanılmıştır. Araştırmanın ihtiyaç analizi bölümünde; katılımcıların tanıtıcı özelliklerine, hemşirelik lisans programlarında yer alan etik eğitimine ve hemşirelik etiği eğitiminde müfredat geliştirmeye yönelik niceliksel bulgular elde edilmiştir. Araştırmanın metodolojik çalışma bölümü; ihtiyaç analizi, ilgili alanyazın ve hemşirelerin sıklıkla karşılaştıkları etik sorunlar dikkate alınarak "sorun merkezli" olarak tasarlanmıştır. Bu bağlamda hazırlanan "Hemşirelikte Etik/Hemşirelik Etiği" dersinin genel hedefleri, içeriği, ders sonunda ulaşılması beklenen kazanımları, öğrenme-öğretme yöntemleri, ölçme ve değerlendirme araçları çalışma kapsamında ayrıntılı bir şekilde sunulmuştur. Çalışmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda, önerilerin müfredata yansıtılmasıyla birlikte etik dersinin ayrı bir ders olmasının yanısıra diğer hemşirelik alanı konularına da entegre edilmesinin ve klinik uygulamalarda etik eğitimine devam edilmesinin gerekliliği gibi hemşirelikte etik eğitiminin geliştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülen önerilerde bulunulmuştur.