Uterin fibroidi olan ve olmayan olgularda HMGA2 (üksek hareketli grup A2) geninin ekspresyon ve protein düzeyi profillerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE NUR AKSAKAL

Danışman: Asuman Sunguroğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Fibroid olarak da bilinen uterin leiomiyomlar (UL), miyometriyum olarak adlandırılan düz kas katmanından kaynaklanan benign tümörlerdir. Fibroid oluşumunda birçok faktör etkilidir. HMG (Yüksek Hareketli Grup) proteinleri histon olmayan proteinler olup, yapısal faktörler olarak işlev görürler. Uterus fibroidlerinde HMGB1 ekspresyonu, paraneoplastik dokulardakinden önemli ölçüde daha yüksek bulunmuş, bu da HMGB1'in uterine fibroid oluşumuyla yakından ilişkili olabileceği önerilmiştir. HMGA2 geninin doğrudan veya dolaylı olarak fibroid oluşumunu etkileyebileceği öngörülmektedir, fakat konuyla ilgili çalışmalar devam etmekte olup, kesin bir yargı yoktur. Fibroidlerin patogenezinin kesin olarak bilinmemesi invaziv olmayan yeni tedavilerin gelişimini sınırlamaktadır. Bu tez kapsamında uterin fibroidli hastalarda HMGA2, HMGB1 ve beta katenin genlerinin birlikte çalışılmasıyla, bu genlerin fibroid gelişimine katkısı ilk kez araştırılmıştır. Projemizin bulguları miyom dokusuna ilaveten hasta miyometriyum dokusunun da sağlıklı miyometriyuma göre çok yüksek HMGA2 protein ifadelenmesine sahip olduğunu göstermiştir. Protein fonksiyonel ürün olduğu için elde edilen Western blot sonuçları en güvenilir veriyi oluşturmaktadır. Uterin leiomiyomlu hastaların miyometriyumunun normal miyometriyumdan farklı/yüksek HMGA2 protein ifade profiline sahip olduğu ilk kez bu araştırma ile belirlenmiştir. Sağlıklı miyometriyum dokusunda HMGB1 gen ekspresyonu, hasta miyom ve miyometriyumu ile kıyaslandığında istatistiksel anlamlı olmasa da daha yüksek ifade edildiği görülmüştür. Diğer bir deyişle UL ve hasta miyometriyum dokusunda HMGB1 gen ifadelenmesinin azaldığı gözlenmiş ve bu sonuç HMGB1'in proliferasyonu inhibe edip, apoptoz aktivesini arttırdığı hipotezini desteklemektedir. Sonuç olarak HMGB1'in ifadelenmesindeki azalmanın fibroid gelişimini desteklediği ve HMGA2 ekspresyonunda ise artışın fibroid oluşumuna katkıda bulunduğu şeklinde yorumlanmıştır. Beta katenin ifadelenmesi ise literatürle uyumlu olarak miyom dokusunda daha yüksek bulunmuş ve HMGA2 yüksek ifadelenemesine benzer şekilde, yüksek beta katenin ifadesinin UL gelişimini desteklediği belirlenmiştir. Projemizin bu çıktıları ile hipotezimizi destekleyecek önemli ve özgün sonuçlar elde edilmiştir. Anahtar kelimeler: Beta-Katenin, Fibroid (miyom), gen ekspresyonu, HMGA2, HMGB1