3B Baskı Teknolojisi İle Üretilen Kraniyal Kaskın Pozisyonel Kraniyal Deformitelerde Etkinliğinin Araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, ORTEZ-PROTEZ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ASLINUR UNCU
Danışman: Serap Alsancak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Pozisyonel kraniyal deformiteler (PKD), sütürlerin erken kapanması olmaksızın, bebeklerin kafatasında pozisyonlamaya bağlı gelişen şekil bozukluklarıdır ve özellikle ilk altı ayda hızlı kafa büyümesi döneminde belirginleşmektedir. Son yıllarda tedavi seçenekleri arasında yer alan kraniyal kask uygulamaları, asimetrinin düzeltilmesi ve normal kafa şeklinin sağlanmasında etkin bir yöntem olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, üç boyutlu (3B) tarama teknolojisi ile kişiye özel tasarlanan ve 3B baskı yöntemi ile üretilen kraniyal kaskların, PKD'li bebeklerde tedavi etkinliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya 4–9 ay aralığında, orta ve şiddetli düzeyde PKD tanısı alan 9 bebek ile aynı yaş grubunda sağlıklı kraniyal yapıya sahip 9 bebek olmak üzere toplam 18 bebek dahil edilmiştir. Vaka grubundaki bebeklerin kafaları 3B tarama cihazı ile dijitalleştirilmiş, elde edilen veriler Computer Aided Design (CAD) yazılımları aracılığıyla kask tasarımına dönüştürülmüş ve polilaktik asit (PLA) malzeme kullanılarak 3B yazıcı ile üretilmiştir. Tedavi süresince Kraniyal Kubbe Asimetrisi (CVA), Kraniyal Kubbe Asimetri İndeksi (CVAI), Sefalik İndeks (CI) ve baş çevresi ölçümleri takip edilerek kask tedavisinin etkileri değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, kask tedavisinin ardından CVA, CVAI ve CI değerlerinde, tedavi öncesine göre istatistiksel olarak belirgin bir düşüş gerçekleştiğini ortaya koymuştur (p<0,05). Kafa çevresi gelişimi yönünden vaka ve kontrol grupları arasında kayda değer bir fark gözlenmemiş, bu da kask tedavisinin kafa hacmi artışını olumsuz etkilemediğini göstermiştir. Özellikle başlangıçta şiddetli deformitesi olan bebeklerde, tedavi süreci sonunda daha belirgin iyileşmeler gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, 3B tarama ve 3B baskı teknolojisi ile üretilen kraniyal kaskların pozisyonel kraniyal deformitelerin düzeltilmesinde etkili ve güvenilir bir yöntem olduğu; kişiye özel üretim avantajı sayesinde kullanım konforunu ve tedavi uyumunu artırdığı görülmüştür. Bu çalışmanın, Türkiye'de bu alanda yapılan ilk araştırmalardan biri olması nedeniyle literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.