Emek süreci ve yeniden proleterleşme: Türkiye'de öğretmen örneği
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ÇALIŞMA EKONOMİSİ VE ENDÜSTRİ İLİŞKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ORKUN SAİP DURMAZ
Danışman: METİN ÖZUĞURLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Beyaz yakalı emekçiler olan öğretmenler neo-liberalizmle birlikte yeniden proleterleşmektedirler. Bu çalışmada, öğretmenlerin dönüşümü ya da yeniden proleterleşmesi, öğretmen emeğinin ve emek gücünün yeniden üretim koşullarının sermayenin biçimsel ve gerçek boyunduruğu altına girmesi olarak kavranmıştır. Bu çalışmanın analiz birimi sınıftır. Öğretmenler, sömürü ilişkisi temelinde ortaya çıkan sınıf konumları bakımından ele alınmış ve proleterleşmenin öğretmenlerin sınıfsal konumlarını dönüştürdüğü iddia edilmiştir. Proleterleşme kavramı hem işgücünün vasıfsızlaşması hem de emekçilerin üretim ve geçim araçlarından koparılma bağlamlarıyla çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmada, öğretmen emek süreci, öğretmenler arası teknik işbölümü ve öğretmenlerin dahil olduğu toplumsal ilişkiler boyutlarıyla ele alınmıştır. Bu çalışmada, öğretmenler arasındaki farklılaşmaları ve ortaklaşmaları belirleyen temel paradigmanın güvenceli çalışma olduğu saptanmıştır. Bu tez açıklayıcı bir çalışma tarzını benimsedi; bunu nicel desenli hipotez testi ile değil, nitel desenli kavram inşası ile gerçekleştirmeye yöneldi. Bu çalışma, saha çalışması yöntemi ile organik dayanaklarını geliştirmeye çalıştı. Doğal ortamı içinde sistematik ve sistematik olmayan gözlemler, derinlemesine mülakatlar ve odak grup görüşmeleri, saha çalışması yönteminin belli başlı veri geliştirme teknikleri olarak bu çalışmada da kullanıldı.