Eleştirel doğa kuramı: Alternatif bir ekoloji yaklaşımı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SOSYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERKAY ÇOŞKUN

Danışman: Emine Feryal Turan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ekolojik kriz günümüzde giderek hissedilir hâle gelen ve yaşamları olumsuz etkileyen bir gerçek olarak karşımıza çıkmakta. Son 60 yıldır ekolojik krizin nedenleri ve buna dair çözüm önerileri birçok boyuttan tartışılmakta. Bu tartışmalar boyunca ekoloji literatüründe yeşil politik düşünce, eko-Marksizm, eko-feminizm, eko-anarşizm, derin ekoloji, tinsel ekoloji, eko-liberalizm, eko-muhafazakârlık, toplumsal ekoloji gibi birçok ekoloji akımı ve ideolojisi geliştirildi. Ancak özellikle 2017'den beri sosyolog Carl Cassegård'ın çalışmalarıyla beraber bir alternatif olarak Eleştirel Doğa Kuramı bir ekoloji yaklaşımı olarak karşımıza çıkmakta. Daha önceleri Frankfurt Okulunun doğa anlayışı birçok kez tartışılmış olsa da, Cassegård Frankfurt Okulundan hareketle özgün bir doğa kuramı üretmenin mümkün olduğunu gösterdi. Ve Eleştirel Doğa Kuramının eleştirel materyalizme dayandığını ortaya koydu ve onun çerçevesini çizdi. İşte bu çalışma Frankfurt Okulunun eleştirel materyalist çizgisini takip ederek, Eleştirel Doğa Kuramının alternatif bir ekoloji yaklaşımı olabilirliğini tartışmaya açıyor ve onun ekoloji akımları arasında özgün bir yere sahip olduğunu iddia ediyor ve bunu göstermeyi amaçlıyor.