Karaciğer kanser kök hücre belirteçlerini tek hücre RNA dizilimi (SCRNA-SEQ) analizi ile saptama

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Kök Hücre Enstitüsü, Kök Hücre ve Yenileyici Tıp Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EBRU KOCAKAYA

Danışman: Kamil Can Akçalı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

2020 yılı verilerine göre en ölümcül üçüncü kanser türü karaciğer kanseridir. Kanser türüne değil, hastaya göre şekillenen kişiselleştirilmiş tedavi planı gibi yaklaşımlarla son yıllarda kanser tedavisinde önemli yol kat edilmiştir. Fakat tümör dokusu heterojendir; bağışıklık sistemi hücreleri, bağ doku hücreleri, kanser hücreleri vb. çok farklı hücre tiplerini içinde barındırır. Bu heterojen tümör dokusunu kanser kök hücresi adı verilen, bölünme yeteneğine sahip hücrelerin meydana getirdiği düşünülmektedir. Bu teoriye kanser kök hücre teorisi denir. Günümüzde kanser kök hücrelerinin tespitinde kullanılan evrensel bir belirteç yoktur; belirteçler kişiden kişiye ve kanser bazında değişiklik gösterir. Bundan yola çıkarak, bu tezde kanserin tedavisi için evrensel belirteç veya belirteçlerin bulunması hedeflenmiştir. Yeni belirteç bulmak için biyoinformatik araçlardan faydalanılacaktır. Her hücrenin gen ifade profiline tek tek ulaşmayı sağlayan Tek Hücre RNA Dizilimi analizi, çok büyük verilerin analizini hızlı bir şekilde yapabilen çok güçlü bir biyoinformatik araçtır. Tek Hücre RNA Dizilimi analizi yapılarak heterojen hücre topluluğu içinden kanser kök hücrelerini saptayıp, yeni aday belirteçler bulunacaktır. Belirlenen aday belirteçler karaciğer kanser hücre hatları ile fibrotik karaciğer hücre hattında karşılaştırılarak valide edilecektir.