İnmeli hastalarda BeCure™ sanal gerçeklik tabanlı 9 delikli çubuk testinin geçerlilik ve güvenirliliği
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NUR AKBAŞ
Danışman: Şehim Kutlay, Haydar Gök
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Sanal gerçeklik (SG) tabanlı BeCure™ 9 Delikli Çubuk Testi'nin (9-DÇT) inme sonrası el becerilerinin değerlendirilmesinde geçerlilik ve güvenilirliğini incelemek ve bu testin sağlıklı gönüllülerde dominant ve non-dominant el performansı arasındaki farkı ortaya koymak Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel çalışmaya 2023-2025 yılları arasında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniği'nde inme rehabilitasyonu amacıyla takipli 18 yaşın üzerinde, Brunnstrom üst ekstremite evresi 3 ve üzerinde olan, sözlü komut alıp uygulayabilecek 46 inmeli hasta ve sağlıklı 47 gönüllü dahil edildi. Katılımcılara araştırmacı tarafından bilişsel düzeylerini tespit etmek amacıyla yapılan MMSE (Mini Mental State Examination) yapıldı. İnmeli grupta Brunnstorm ve Modifiye Ashworth Skalası (MAS) kullanılarak üst ekstemite ve elde motor aktivite, spastisite değerlendirildi. İki gruba fiziksel 9-DÇT (9-DÇT) ve SG tabanlı 9-DÇT (S-9DÇT) uygulandı. S-9DÇT sistemi Becure™ tarafından geliştirilen PinchPeg oyunu ve hareket sensöründen (Leap Motion Controller) oluşmaktaydı. Bir hafta içinde S-9DÇT tekrar edildi. Verilerin analizi SPSS program ile yapıldı. S-9DÇT'nin geçerliliği (içsel tutarlılığı) Spearman korelasyon katsayısı ile test-tekrar test güvenirliliği sınıf içi korelasyon katsayısı (ICC) ile raporlandı. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p 0,05). İnme grubunda S-9DÇT ile MMSE skoru, Brunnstrom üst ekstremite/el evreleri ve üst ekstremite kasları spastisite derecesi arasında anlamlı ilişki tespit edilmedi. Sonuç: İnmeli hastaların el becerilerinin değerlendirilmesinde fiziksel 9-DÇT ile kıyaslandığında BeCure™ SG tabanlı 9-DÇT geçerli değildir ve güvenirliliği düşüktür. Bu sistemin klinik pratikte kullanılabilmesi için öncelikle uygulanabilirlik ve tolerabilitesinin değerlendirileceği ileri araştırmalara ihtiyaç vardır. Ayrıca fiziksel testte olduğu gibi farklı yaş grupları için normatif değerlerinin belirlenmesinin uygun olacağı düşüncesindeyiz. Anahtar Sözcükler: İnme, Sanal Gerçeklik, 9 Delikli Çubuk Testi, Geçerlilik, Güvenirlilik