Halkla ilişkiler ve hayvan hakları aktivizmi: Sivil toplum kuruluşlarının kamuoyu oluşturmaya yönelik iletişim kampanyaları üzerine bir analiz
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, HALKLA İLİŞKİLER VE TANITIM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MİNE BAŞTA
Danışman: Melike Aktaş Kuyucu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Hayvan hakları üzerinde aktif olarak faaliyet gösteren STK'ların iletişim çalışmalarını ve kampanyalarını inceleyen bu tez çalışması, hayvanların kullanıldığı, sömürüldüğü ve yaşam haklarının gasp edildiği ve özellikle hayvanların "eğlence nesnesi" olarak kullanıldığı, eğlence aracına dönüştürüldüğü üç alanı işaret eder. Bu üç alan aynı zamanda Türkiye'deki aktivist örgütlerin kısmen başarı gösterdikleri alanlar olarak da diğer sömürü alanlarından farklılaşmıştır. Bu üç alan; "yunus gösteri merkezleri ve yunus parklar", "atların faytonlara koşularak çalıştırılması", "avcılık" vakaları olarak ele alınıp, incelenmiş ve Türkiye'de hayvanların eğlence nesnesi olarak kullanımına yönelik makro çapta başarı elde edilen alanlar olduğu saptanmıştır. Dolayısıyla bu üç vaka çerçevesinde Hayvan hakları alanında mücadele veren sivil toplum kuruluşlarının hak mücadelesinde yaptıkları iletişimsel çalışma, faaliyet ve kampanyalar dönemsel olarak incelenerek, hem bir arşiv çalışması oluşturulmuş, hem de 16 sivil toplum kuruluşu (ve spesifik olması nedeniyle +1 belediye) ile yarı yapılandırılmış mülakatlar neticesinde elde edilen veriler ışığında analiz edilmiştir. Hayvanların halkla ilişkiler faaliyetlerinde sosyal paydaş olarak konumlandırılması günümüz değişen dünyasında değişen paradigmalarla birlikte elzem hale gelmektedir. Kendini var etmeye çalışan kurum, kuruluşlar, STK'lar hayvanların kamu nezdindeki konumun tekrar revize edilmesini sağlamalı, hayvanların sosyal paydaş olarak toplumsal hayatta var olma biçimlerinin yeniden kurgulanmasını halkla ilişkilerin gücü ve etkisiyle sağlayabilme potansiyeli taşımaktadır. Türkiye'de hayvan hakları alanındaki çalışmaları inceleyen bu tez çalışması, sivil toplum kuruluşlarının hak mücadelesindeki yeri ve rolünü belirlemeye çalışırken halkla ilişkiler strateji ve taktiklerini, iletişim becerilerini nasıl kullandığına yönelik olarak da hem bir arşiv çalışması hem de bir analiz ortaya koymayı amaçlar. Bu bilgiler ışığında Türkiye'de hayvan hakları savunuculuğu ve aktivizmi yapan STK'ların hayvan hakları alanındaki iletişim çalışmalarını ve kampanyaları ele alınarak bir model önerisi ortaya konmaya çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: STK, hayvan hakları, paydaş, hakla ilişkiler, iletişim.