Çay atığından üretilen aktif karbon ile sulu çözeltilerinden ağır metallerin giderimi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TAYFUN DENİZ

Danışman: EMİNE YAĞMUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında amaç; çay fabrikası atıklarından mikrodalga ön işlemli fosforik asit aktivasyonu ile aktif karbon üretmek ve üretilen aktif karbonun sulu çözeltide bulunan nikel, bakır, krom ve kurşun ağır metallerini giderim kapasitesini incelemektir. Karşılaştırma amacı ile su ile yıkama yapılmış çay fabrikası atığı da adsorbent olarak kullanılmıştır. Çalışmanın birinci aşamasında çay fabrikası atığı fosforik asit ile karıştırılmış, mikrodalga önişleminin ardından yüksek sıcaklık fırınında karbonize edilmiştir. Üretilen aktif karbonun karakterizasyonu gerçekleştirilmiştir. İşlem görmemiş çay atığı ise sadece saf su ile yıkanmıştır. Üretilen aktif karbonun yüzey alanı 1387 m2/g olarak ölçülmüş ve mezo gözenekli yapının baskın olduğu belirlenmiştir. Çalışmanın ikinci aşamasında ise hazırlanan adsorbentler ile sulu çözeltiden nikel, bakır, krom ve kurşun ağır metallerinin giderim kapasiteleri incelenmiştir. Adsorbent ve ağır metallerin temas süreleri belirlenmiştir. Adsorbent miktarı ve ağır metal derişimlerinin adsorpsiyona etkisi incelenmiştir. Her bir ağır metal adsorpsiyonunun Langmuir ve Freundlich adsorpsiyon izotermlerinden hangisine uyduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak; sadece su ile yıkanmış olan çay fabrikası atıklarının sulu çözeltiden kurşun, çay atığından üretilen aktif karbonun ise nikel ve krom giderimin de daha başarılı olduğu tespit edilmiştir. Bakırda ise her iki adsorbentin birbirine yakın adsorpsiyon kapasitesine sahip olduğu tespit edilmiştir. Nikel ve bakır adsorpsiyon verilerinin Langmuir izoterm modeline, kurşun ve kromun adsorpsiyon verilerinin ise Freundlich izoterm modeline uyduğu belirlenmiştir.