Eğitim örgütlerinin örgütsel ağbağ düzeneğindeki konumunun işbirliği düzeylerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİMİN YÖNETİMİ VE POLİTİKASI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP UĞURLU
Danışman: İNAYET AYDIN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada Sinop ili merkezindeki kamu eğitim örgütlerinde görev yapan yöneticilerin örgütlerarası işbirliğine (işbirliği düzeyleri) ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Tarama modelinde olan çalışma nicel, nitel ve sosyal ağbağ analizi (social network analysis) yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma araştırma yaklaşımı ile sürdürülmüştür. Araştırmanın nitel aşamasında 36 okul yöneticisi ile görüşme yapılmış ardından görüşme dökümleri içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırmanın sosyal ağbağ analizi aşamasında 36 okul yöneticine araştırmacı tarafından geliştirilen İşbirliği Düzeyleri Ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen veriler UCINET 6.0 ve Keyplayer 1.46 programında çözümlenmiştir. Yöneticilerin ölçekte yer alan maddelere verdikleri yanıtların yoğunluk, yapısal boşluk, merkezilik dereceleri hesaplanmış ve ağbağ haritaları çıkarılmıştır. Araştırmanın nicel aşamasında yönetici, örgüt ve ağbağ içindeki konumsal özellikleri değişkenlerine göre fark gösterip göstermediği dağılımın normal olmaması nedeniyle Mann-Whitney U ve Kruskall Wallis Testi ile çözümlenmiştir. Araştırmada ulaşılan sonuçlara göre, 36 eğitim kurumu, kendisi dahil toplam 68 aktörlü bir işbirliği ağbağı oluşturmuştur. Bu örgütlerin 39'u eğitim örgütü, 29'u kamu , özel sektör ve sivil toplum kuruluşudur. İl merkezindeki tüm eğitim örgütleri işbirliği ağbağı oluşturmuştur. Hiçbir kurum izole değildir. Yoğunluk (density) analizine göre, ağbağ içindeki örgütlerin birbiri ile kurabilecekleri maksimum ilişkinin %57'si kurulmuştur. Buna göre, eğitim örgütlerinin işbirliği ağbağında hem yakın hem uzak bağlantıları vardır. Araştırma bulgularına göre il merkezindeki eğitim örgütleri kendi içinde sıkı, dışarıya karşı kapalı bir yapı sergilemektedir. İşbirliği potansiyelinin oransal olarak en fazla kullanılabildiği konular, bilgi paylaşımı, maddi kaynak paylaşımı ve yönetici görüş alış-verişi olurken en düşük düzeyde ortak projede çalışma, kurum sağlığı ve güvenliği konularında gerçekleşmiştir. İşbirliği düzeylerinden ağ oluşturma (networking), birlikte çalışma-dayanışma (cooperation), koordinasyon (coordination), koalisyon (coalition) ve işbirliği (collaboration) olarak beş düzeyden en fazla gerçekleşen işbirliği birlikte çalışma – dayanışma (cooperation) düzeyinde işbirliğidir. Sonuç olarak örgütlerin ağbağ içindeki konumlarına (merkezi aktör, etkinlik düzeyi ve arasındalık durumu) göre işbirliği konuları ve düzeyleri arasında anlamlı farklılaşmalar bulunmuştur. Ağbağ içindeki konumları örgütlerin işbirliği düzeyleri üzerinde etki yaratmaktadır.