M.Ö. III. binde Batı ve Orta Anadolu kültürel ilişkileri


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ARKEOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DERYA YILMAZ

Danışman: TAYFUN YILDIRIM

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Batı ve Orta Anadolu'nun Erken Tunç Çağı boyunca kültürel ilişkileri, bu çalışmada değerlendirilen 49 çeşit arkeolojik kanıt ile ortaya konmaktadır.Farklı kültürel özelliklere sahip Batı ve Orta Anadolu'da aynı anda benzer tipteki buluntuların ortaya çıkması, Erken Tunç Çağı boyunca bölgeler arası ilişkilerin sanıldığından daha yoğun olduğunu kanıtlamaktadır. Megaron ve yuvarlak taş sanduka mezarlar mimari ve ölü gömme geleneklerindeki kültürel etkileri göstermektedir. Batı ve Orta Anadolu kültürel ilişkilerini en iyi gösteren arkeolojik kanıtlar küçük buluntulardır. Pişmiş toprak, metal, taş ve kemikten yapılmış 1089 eser tipolojik açıdan değerlendirilmiştir. Bu arkeolojik kanıtların bir kısmı ithal edilmiştir. Büyük bir kısmı kültürel etkiler sonucunda Batı ve Orta Anadolu arasında yayılmıştır. Bu çalışma kapsamında değerlendirilen arkeolojik kanıtların büyük çoğunluğu hazine veya mezar buluntusudur. Yerleşim içinde ele geçen daha az sayıdaki kanıtlar siyasi otoriteyi temsil eden kontekstlerde ve bazı özel evlerde açığa çıkartılmıştır. Bu durum kültürel etkilerin toplumun her tabakasına bir anda değil, zenginden fakire ve krali kesimden halka doğru derece derece yayılmıştır. Batı ve Orta Anadolu'da yaygın bir şekilde görülen ve ortak tipolojiye sahip eserler kültürel ilişkilerin ETÇ I'de başladığını göstermektedir. ETÇ II ve ETÇ III boyunca kültürel ilişkiler yoğun bir şekilde devam etmiştir. Kültürel ilişkilere ışık tutan arkeolojik kanıtlar bir taraftan iki bölge arasındaki bağlantıyı gösterirken, diğer taraftan Suriye ve Mezopotamya'ya kadar uzanan uluslararası ticaretin varlığına işaret etmektedir.