Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ASTRONOMİ VE UZAY BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EKREM MURAT ESMER
Danışman: Selim Osman Selam
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında, tutulma zamanlama değişimi gösteren çift yıldızların zamanlamalarının modellenebilmesi için cisimler arası kütleçekimsel etkileşmeleri göz önünde bulunduran ve uyumlama işlemlerini güncel istatistik yöntemler ile yapan bir n-cisim uyumlama kodu geliştirilmiştir. Bununla birlikte çoklu sistemlerin yörünge kararlılıklarının analiz edilebildiği bir yörünge kararlılık kodu geliştirilmiştir. Tutulma zamanlama değişimi gösteren HW Virginis, Kepler-451 ve NY Virginis çift yıldızlarının ışık eğrisi analizi yapılmıştır. Elde edilen bulgular ışığında, bu sistemlerin tutulma zamanlama değişim trendleri analizleri yapılmış ve yörünge kararlılık testlerinden geçirilmiştir. Ayrıca, literatürde daha önce tutulma zamanlama değişimi analizi yapılmış sistemlerin yörünge kararlılık testleri hem eliptik, hem de çembersel yörünge kabulü altında gerçekleştirilmiştir. Tutulma zamanlama yöntemi ile önerilen ilave yıldızaltı cisimlerin diğer keşif yöntemleri ile tespit edilebilirlik hesaplamaları yapılmıştır. Gözlenen tutulma zamanlama değişiminin, çift yıldızlardaki soğuk bileşenin manyetik aktivite çevriminden kaynaklanabileceği kabulü altında, bu mekanizma ile üretilebilecek zamanlama genlik ve dönemleri hesaplanarak incelenmiştir.