Türkçeden Bulgarcaya çevrilen romanların analitik bibliyografyası (1944-2015)
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYRA ŞEN TİLKİ
Danışman: ERDOĞAN KUL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bulgaristan ve Türkiye, coğrafi konum itibariyle birbirinden hiç kopmamış iki ülke olmuştur. İki ülkenin yüzyıllardır süren içi içe geçmiş hâli tarihî, siyasi, ekonomik ilişkilerin yanı sıra kültürel bağlarının da sürmesini sağlamıştır. Bu kültürel ilişkiler edebiyat dünyasının zenginleşmesi, çevirmenlerin Türk edebiyatından çeviriler yapması ile zenginleşmiştir. Tezimizde Türkçeden Bulgarcaya çevrilen romanlar ele alınmış, bu romanlar bağlamında istatistiki bilgiler ortaya konulmaya ve iki ülke arasındaki edebî ve kültürel ilişkiye ışık tutulmaya çalışılmıştır. Çalışmamızda çeviri romanlar 1944-2015 yılları arasında sınırlı tutulmuştur. Daha önce Türkçeden Bulgarcaya çevrilen romanlar olmuş ancak bunlar gazetelerde tefrika ediliştir. 1944 yılı çeviri romanın ilk defa kitap olarak okurla buluştuğu yıl olması nedeniyle başlangıç olarak seçilmiştir. 2015 yılı ile de çeviri romanların tespit edilmesi sonlandırılmıştır. Bunun nedeni de çevirilerin hâlâ devam ediyor olması ve sınırlama getirilmediği müddetçe araştırma kapsamının genişleyecek olmasıdır. Çeviri romanları ele almak için iki ülkenin birbirleri ile ilişkilerinin incelenmesi gerekli görülmüştür. Bu incelemeden sonra bibliyografya, çeviri, Türk romanı hakkında bilgiler verilmiş, roman çevirilerini destekleyen TEDA projesinden söz edilmiştir. Tablolar hâlinde sunulan çeviri listelerinden sonra çevrilen Türk romanlarının yazarları kısaca tanıtılmış, eserlerin özeti verilmiştir. Bu bilgilerden sonra çevirmenler hakkında bilgiler sunulmuştur. Göz ardı edilmemesi gereken bir nokta olarak Bulgaristan'da Türklere ve Türkçeye dair çalışmaların neler olduğu basın-yayın organları, kurumlar, dernekler bağlamında anlatılmıştır. Çeviri romanları okurun gözünde somut hâle getirmek amacı ile kapak fotoğrafları künye bilgileri ile verilmiştir. Sonuç ve özet bölümleri ile bitirilen bu çalışmanın konu ile ilgilenen araştırmacılara faydalı olacağı ve iki ülke arasındaki ilişkilerin kültürel ve edebî yönüne ışık tutacağı inancı ile çalışma tamamlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Türkiye, Bulgaristan, Çeviri Romanlar (1944-2015)