Tanı anında metastatik ve nüks sol kolon ve rektum kanserlerinde setuksimab tedavisinin primer tümörü çıkarılan ve çıkarılmayan hastalarda etkinliğinin karşılaştırılması

ELİF SERTESEN

Tanı anında metastatik ve nüks sol kolon ve rektum kanserlerinde setuksimab tedavisinin primer tümörü çıkarılan ve çıkarılmayan hastalarda etkinliğinin karşılaştırılması

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF SERTESEN

Danışman: GÜNGÖR UTKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada tanı anında metastatik ve nüks sol kolon ve rektum kanserlerinde setuksimab tedavisinin primer tümörü çıkarılan ve çıkarılmayan hastalarda etkinliğinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu araştırma tek merkezli, retrospektif bir çalışmadır. 01.01.2009-01.01.2021 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı polikliniklerine başvurmuş, tanı anında metastatik ve nüks sol kolon ve rektum kanseri hastalarından en az 1 basamak setuksimab içeren tedavi almış olan 185 hasta geriye dönük olarak tarandı. Hastaların tanı anındaki yaşları, tanı tarihleri, tümör lokalizasyonları ve tümörün histopatolojik özellikleri, acil cerrahi ihtiyaçları, primer tümöre yönelik yapılan cerrahinin varlığı, metastaz özellikleri, tedavi altında ilk yanıt değerlendirmede hedef lezyonlardaki değişiklikler, tedavi altında progresyona kadar geçen süre, genel sağkalım, tedaviden önce ve ilk yanıt değerlendirmede hemoglobin (Hb), CEA, CA 19-9, laktat dehidrogenaz (LDH) ve ürik asit değerleri, nötrofil ve lenfosit sayısı, tedavi altında gelişen cilt toksisitesinin derecesini içeren veriler hasta dosyalarından tarandı. Çalışmaya patolojik olarak doğrulanmış sol kolon veya rektum adenokarsinomu olan, tanı anında 18 yaştan büyük, tanı anında metastatik hastalığa sahip olan ya da takiplerde metakron metastaz gelişen, RAS mutasyonu açısından yaban tipe sahip olan, hasta için hekimi tarafından belirlenmiş olan setuksimab içeren tedavinin protokole uygun olarak verildiği, radyolojik ya da klinik olarak tedavi yanıtının değerlendirilmiş olan 155 hasta dahil edildi. Bulgular: Setuksimab tedavisi alan hastalarda primer tümör rezeksiyon (PTR) varlığı genel sağkalımı (OS) belirgin olarak arttırırken (HR=1,98 %95CI:1,19-3,27 p=0,008) progresyona kadar geçen süre (TTP) üzerinde etkisi olmadığı tespit edildi. Senkron metastazı olan hastalar operasyon varlığı ve operasyon özellikleri açısından incelendiğinde planlı PTR yapılanlar PTR yapılmayanlara göre daha uzun OS'ye sahipti (p=0,003). OS üzerinde senkron metastaz varlığı (HR=1,85 %95CI:1,14-3,01 p=0,013), metastazektomi yapılmamış olması (HR=1,67 %95CI:1,03-2,70 p=0,039), periton (p=0,027) veya kemik metastazının varlığı HR=1,90 %95CI:1,09-3,33 p=0,024), tedavi öncesinde anemi varlığı (HR=1,21 %95CI:1,07-1,36 p=<0,001), erkek cinsiyet (HR=2,13 %95CI:1,31-3,47 p=0,002), ileri T evresi (p=0,039) ve nötrofil lenfosit oranında (NLR) artış (HR=1,064 %95CI:1,022-1,108 p=0,003) olumsuz etkiye sahipti. TTP üzerinde kötü prognostik olduğu tespit edilen faktörler NLR'de artış (HR=1,062; %95CI: 1,022-1,103 ve p=0,002), acil cerrahi ihtiyacı (p=0,033) ve PTR'nin acil yapılması (HR=2,02, %95CI:1,09-3,71, p=0,024), kemik metastazı varlığı (p=0,024), hedef lezyonun 32,5 mm'den büyük olması (p=0,022), FOLFOX ve FOLFİRİ dışında bir rejimin kombinasyonda kullanılmasıyken (HR=2,36, %95CI:1,26-4,42, p=0,007), ilk yanıt değerlendirmede CEA'daki gerileme (HR=0,993 %95CI:0,986-0,999 p=0,019) iyi prognostik faktör olarak tespit edildi. Lenfovasküler invazyon (LVI) varlığı tedavi yanıtı için prognostif bir faktördü (p=0,010). CEA (p=0,002) ve CA 19-9 (p=0,031) tedavi yanıtları ile korelasyon göstermekteydi. Sonuç: Senkron metastatik KRK tanısı ile izlenen hastalarda setuksimab tedavisinin PTR yapılmış olan hastalarda PTR yapılmayan hastalara göre belirgin OS avantajı varken TTP üzerinde etkisi tespit edilememiştir.